Maliyyə kəmərləri sıxılır: büdcə ixtisarı Çin iqtisadiyyatını zəiflədir

Maliyyə kəmərləri sıxılır: büdcə ixtisarı

Çin hökuməti aprel ayında dövlət xərclərini son altı ayın ən sürətli tempi ilə azaldıb. Bloomberg agentliyinin Çinin Maliyyə Nazirliyinin bu gün açıqladığı rəsmi hesabat əsasında apardığı hesablamalara görə, ölkənin ümumi dövlət xərcləri illik müqayisədə 7,3% geriləyib. Bu, ötən ilin oktyabr ayından bəri qeydə alınan ən kəskin ixtisardır. Müqayisə üçün qeyd edək ki, mart ayında bu azalma cəmi 2,5% təşkil etmişdi. Xərclərin azalmasının əksinə olaraq, dövlətin fiskal gəlirləri apreldə 2% artım nümayiş etdirib.

Pekinin bu gözlənilməz maliyyə manevri ölkə iqtisadiyyatında genişmiqyaslı yavaşımanın əsas hərəkətverici qüvvəsinə çevrilib. İlin əvvəlindəki canlanmadan sonra apreldə əsas kapitala yatırılan daxili investisiyaların qəfil çökməsi məhz bu xərc ixtisarları ilə izah olunur. Daxili bazarda istehlak tələbinin onsuz da zəif qalması fonunda investisiya qoyuluşlarının da dayanması, Çin ixracatının son dövrlərdəki sürətli artımından yaranan bütün müsbət effekti sıfırlayıb və ümumi iqtisadi aktivliyi aşağı salıb.

Maliyyə analitikləri xərclərin qəfil ixtisar edilməsini bir neçə fundamental faktorla əlaqələndirirlər. Bir tərəfdən, birinci rübdə qeydə alınan gözləniləndən güclü iqtisadi artım mərkəzi hökumətdə arxayınlıq yaradaraq əlavə stimullaşdırıcı xərclərə ehtiyacı zəiflədib. Digər tərəfdən isə, bəzi tikinti layihələrinin icrası ötən ilin sonundan 2026-cı ilin əvvəlinə keçirildiyi və yeni layihələr hələ rəsmi təsdiq almadığı üçün aprel ayında ciddi maliyyələşmə boşluğu yaranıb.

Çinin əsas büdcəsi çərçivəsində yolların, körpülərin və digər strateji obyektlərin tikintisini əhatə edən infrastruktur xərcləri apreldə illik müqayisədə 17,7% azalıb. Mart ayındakı 8,5%-lik azalma ilə müqayisədə bu göstərici dövlət sifarişlərinin kəskin şəkildə dondurulduğunu və yerli idarəetmə orqanlarının podratçı şirkətlər qarşısındakı yığılmış borcları ödəməyə kökləndiyini göstərir.

MONETAR.AZ