Yaxın Şərqdə, xüsusən də ABŞ və İran arasında kəskinləşən hərbi-geosiyasi münaqişə qlobal enerji daşıyıcılarının qiymətini vurduqdan sonra Avropa Mərkəzi Bankı (ECB) pul-kredit siyasətini sərtləşdirmək məcburiyyətində qalıb. Bloomberg agentliyinin bazar günü yaydığı məlumata görə, ECB İdarəetmə Şurasının üzvü və Avstriya Milli Bankının rəhbəri Martin Koxer iyun iclasında faiz dərəcələrinin artırılması ehtimalının xeyli gücləndiyini bəyan edib.
Münaqişə səbəbindən dünya bazarlarında neft, kimyəvi maddələr və gübrə tədarükünün zəncirvari şəkildə pozulması Avrozonada qiymət artımını yenidən alovlandırıb. Avropa maliyyə nazirlərinin Kiprdə keçirilən rəsmi görüşü çərçivəsində çıxış edən Koxer vəziyyəti belə xarakterizə edib:
-
Proqnozların alt-üst olması: Enerji xərclərinin kəskin yüksəlməsi səbəbindən Avrozonada inflyasiya bu il üçün əvvəlcədən proqnozlaşdırılan səviyyədən xeyli yüksək olacaq.
-
İki ssenari: Hazırda ECB rəsmiləri yalnız iki real variant üzərində işləyirlər — faizləri cari səviyyədə sabit saxlamaq və ya artırmaq. Faizlərin aşağı salınması ssenarisi tamamilə gündəmdən çıxıb.
Martin Koxerin xəbərdarlığı: "Əgər Hörmüz boğazı qapalı qalmağa davam edərsə və münaqişə uzanarsa, iyunun 11-də keçiriləcək iclasda faiz artımından başqa çıxış yolumuz qalmayacaq. Əgər 2%-lik ortamüddətli inflyasiya hədəfinə çatmağın qeyri-mümkün olduğunu görsək, dərəcələri yüksəltməliyik."
İnflyasiya son aylarda ECB-nin hədəflədiyi 2% səviyyəsinə yaxınlaşsa da, Hörmüz boğazındakı blokada fonunda hazırda faktiki inflyasiya 3% ətrafında seyr edir. Bu isə bankı əsas baza ssenarisindən uzaqlaşmağa vadar edir.
Martin Koxer vurğulayıb ki, Avrozona iqtisadiyyatı (məsələn, Avstriya iqtisadiyyatı 1-ci rübdə təxminən 0.5% artım nümayiş etdirib) bu xarici şoklara qarşı hələlik müəyyən dayanıqlıq göstərir. Lakin qeyri-müəyyənlik pik həddə olduğu üçün iyun iclasından sonra iyul və ya sonrakı aylar barədə bazarlara qabaqcadan dəqiq bir yönləndirmə (forward guidance) vermək çox tezdir. İdarəetmə Şurası tamamilə gələn iqtisadi məlumatlara əsasən hərəkət edəcək.
MONETAR.AZ
