Dünya elektrik avtomobilləri (EV) bazarı bu il əhəmiyyətli dərəcədə yavaşlamağa hazırlaşır. Bloomberg-in proqnozuna görə, 2026-cı ildə 24,3 milyon elektrik avtomobili satılacaq. Bu, 2025-ci illə müqayisədə yalnız 12% artım deməkdir, halbuki 2025-ci ildə artım 23% olmuşdu.
Yavaşlamanın səbəbləri Çin subsidiya dəstəyinin azalması, Avropada daxili yanma mühərriklərinin tam qadağan olunmasına dair şübhələr və ABŞ-da siyasətin kəskin dönüşüdür.
Amerika bazarı ən çətin dövrünü yaşayır. Boston Consulting Group ekspertləri bunu “elektromobil qışı” adlandırıblar. Alıcılar üçün vergi güzəştlərinin ($7 500 qədər) ləğvi və yanacaq sərfiyyatı tələblərinin yumşaldılması bazarda ciddi geriləməyə səbəb olub. Dekabr ayında ABŞ-da EV satışları 41% azalıb.
Ford Motor şirkəti strategiyasını yenidən nəzərdən keçirərək bəzi elektrik avtomobili planlarını hibridlərə dəyişmək qərarına gəlib və bunun nəticəsində 19,5 milyard dollar zərər yazıb. Analitiklər ABŞ-da satışların yalnız 2027–2028-ci illərdə bərpa olunacağını gözləyirlər.
Çin, dünyanın ən böyük EV bazarı, artım tempi baxımından da yavaşlama ilə üzləşəcək. 2025-ci ildə 27% olan artım 2026-cı ildə 13%-ə düşəcək. Pekin 2026-cı il üçün vergi güzəştlərini iki dəfə azaldıb və köhnə avtomobillərin utilizasiya proqramının qaydalarını sərtləşdirib. Daxili bazarın doymasını kompensasiya etmək üçün Çin nəhəngləri (BYD, Zeekr, Chery) ixraca fokuslanır. Avropa, tariflərə baxmayaraq, əsas satış istiqaməti olaraq qalır.
Siyasi çətinliklərə baxmayaraq, sektorun iqtisadi vəziyyəti yaxşılaşır. Ən bahalı komponent olan batareyaların qiyməti 2025-ci ildə daha 8% azalıb. Bu isə büdcə modellərinin bazara çıxışına imkan yaradır. 2026-cı ildə 35 000 ABŞ dollarına qədər qiymət kateqoriyasında bir sıra yeni EV modellərinin təqdimatı gözlənilir.
MONETAR.AZ
