Dünya neft bazarı əsasən bir neçə dar dəniz keçidinə bağlıdır. Bu keçidlər qlobal enerji sisteminin həyati arteriyaları hesab olunur və gündə on milyonlarla barel neftin daşınmasını təmin edir. ABŞ Enerji Məlumatları İdarəsinin (EIA) məlumatlarına görə, 2025-ci ilin ilk yarısında əsas neft keçidlərindən gündə təxminən 73 milyon barel neft ötürülüb.
Ən vacib keçidlər :
-
Malakka boğazı – gündə 23,2 milyon barel, qlobal dəniz yolu ilə neft ticarətinin 29,1%-i
-
Hörmüz boğazı – gündə 20,9 milyon barel, qlobal ticarətin 26,2%-i
-
Ümid Burnu – 9,1 milyon barel, 11,4%
-
Danimarka boğazları – 4,9 milyon barel, 6,1%
-
Süveyş kanalı və SUMED kəməri – 4,9 milyon barel, 6,1%
-
Bab əl-Məndəb – 4,2 milyon barel, 5,3%
-
Türk boğazları (Dardanellər) – 3,7 milyon barel, 4,6%
-
Panama kanalı – 2,3 milyon barel, 2,9%
Malakka boğazı Hind Okeanını Cənubi Çin Dənizi ilə birləşdirir və Çin, Yaponiya və Cənubi Koreyaya neft tədarükü üçün kritikdir. Dar və sıx trafikli olması bu boğazı tıxac və geosiyasi gərginliklərə qarşı həssas edir.
Hörmüz boğazı Oman və İran arasında yerləşir və gündə təxminən 20,9 milyon barel neftin hərəkətinə imkan verir. Buradakı neftin təxminən 84%-i Asiya bazarlarına, o cümlədən Çin, Hindistan, Yaponiya və Cənubi Koreyaya yönəlib. Hər hansı pozuntu qlobal neft qiymətlərinə ciddi təsir göstərə bilər.
Digər vacib keçidlər arasında Süveyş kanalı və SUMED kəməri, Bab əl-Mandeb, Danimarka və Türk boğazları, həmçinin Panama kanalı və Ümid Burnu dünya neft ticarətində mühüm rol oynayır.
Bu keçidlər qlobal enerji təhlükəsizliyi və tədarük zənciri üçün kritik əhəmiyyət daşıyır.
MONETAR.AZ
