“Azərbaycan Respublikasında kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura məhsullarının istehsalı və emalı sahələrinin inkişafına dair 2026–2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı” çərçivəsində aqrar sahədə subsidiya və dövlət dəstəyi mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi prioritet istiqamətlərdən biri kimi müəyyən edilib. Sənədə əsasən, aqrar sektorun dayanıqlı inkişafı, məhsuldarlığın yüksəldilməsi və əlavə dəyər yaradan fəaliyyətin genişləndirilməsi üçün mövcud dəstək alətlərinin daha effektiv və nəticəyönümlü modelə keçidi nəzərdə tutulur.
Hazırda kənd təsərrüfatı istehsalçıları üçün müxtəlif güzəştli kreditlər, subsidiyalar və texniki dəstək mexanizmləri tətbiq olunsa da, proqramda qeyd edilir ki, bu alətlərin təsiri əsasən məhsuldarlığın artırılması, intensiv istehsalın təşviqi və ixracyönümlü fəaliyyətin genişləndirilməsi istiqamətində daha da gücləndirilməlidir. Yeni yanaşma dəyər zəncirinin bütün mərhələlərini əhatə edən çevik və hədəflənmiş dəstək sisteminin qurulmasını nəzərdə tutur.
Proqramda heyvandarlıq və bitkiçilik sahələrinin inkişafı xüsusi diqqət mərkəzində saxlanılır. Bu istiqamətdə iribuynuzlu və xırdabuynuzlu heyvandarlıqda cins tərkibinin yaxşılaşdırılması, qoyunçuluqda yarımintensiv təsərrüfat modellərinin genişləndirilməsi, həmçinin quşçuluq sektorunun stimullaşdırılması planlaşdırılır. Eyni zamanda, buğda və pambıq istehsalının artırılması üçün xüsusi stimullaşdırma mexanizmlərinin tətbiqi nəzərdə tutulur ki, bu da ölkənin ərzaq təhlükəsizliyinə və xammal təminatına mühüm töhfə verəcək.
Dövlət Proqramı kənd təsərrüfatında texnika və avadanlıqlara çıxış imkanlarının genişləndirilməsini də prioritet istiqamət kimi müəyyən edir. Bu çərçivədə güzəşt mexanizmlərinin effektivliyinin artırılması və aqrar istehsalçıların müasir texnologiyalara çıxışının asanlaşdırılması hədəflənir. Bununla yanaşı, vergi siyasətinin dəyər zənciri üzrə optimallaşdırılması da planlaşdırılan islahatlar sırasındadır.
Sənədə əsasən, aqrar sektorda qadınların və gənclərin fəallığının artırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu məqsədlə kənd təsərrüfatı fəaliyyəti ilə məşğul olan qadın və gənc fermerlər üçün xüsusi dəstək proqramlarının hazırlanması nəzərdə tutulur. Eyni zamanda, kooperasiya və assosiasiyaların inkişafı təşviq edilərək kiçik və orta istehsalçıların bazara çıxış imkanlarının gücləndirilməsi planlaşdırılır.
Gözlənilən nəticələr arasında heyvandarlıq məhsullarının istehsalında artım, buğda və pambıq üzrə məhsuldarlığın yüksəldilməsi, kənd təsərrüfatı texnikası ilə təminatın yaxşılaşdırılması və aqrar kooperativlərin formalaşması xüsusi qeyd olunur. Bununla yanaşı, kənd təsərrüfatında institusional səmərəliliyin artırılması və dövlət dəstəyi mexanizmlərinin daha şəffaf və ölçüləbilən nəticələrə əsaslanması hədəflənir.
Proqramda risklər də qiymətləndirilib. Əsas risklər sırasında yeni texnologiyalara uyğunlaşma çətinlikləri, investisiya mühitində dəyişkənlik və bəzi sahələrdə özəl sektor marağının məhdudluğu qeyd olunur. Bu risklərin azaldılması üçün pilot layihələrin tətbiqi, rəqəmsal monitorinq sistemlərinin gücləndirilməsi, regionlar üzrə ehtiyacların düzgün qiymətləndirilməsi və maarifləndirmə tədbirlərinin genişləndirilməsi nəzərdə tutulur.
Ümumilikdə, yeni Dövlət Proqramı aqrar sektorun daha rəqabətqabiliyyətli, dayanıqlı və ixracyönümlü inkişaf modelinə keçidini təmin etməyi hədəfləyir.
MONETAR.AZ
