2026-cı ilin ilk rübü üzrə açıqlanan göstəricilər Azərbaycanın bank sektorunda ciddi gəlirlilik artımının müşahidə olunduğunu göstərir. Azərbaycan Mərkəzi Bankı-nın məlumatlarına əsasən, sektorun xalis mənfəəti 372 milyon manata çataraq illik müqayisədə 47% artıb. Bu dinamika ümumi iqtisadi fəallığın və maliyyə vasitəçiliyinin genişləndiyini göstərsə də, prosesin həm müsbət, həm də ehtiyat tələb edən tərəfləri mövcuddur.
Müsbət tərəflərdən biri bankların gəlirliliyinin artması ilə yanaşı maliyyə dayanıqlığının güclənməsidir. Əməliyyat mənfəətinin 521 milyon manata çatması sektorun xərclərdən əvvəl kifayət qədər güclü gəlir bazasına malik olduğunu göstərir. Eyni zamanda, dövlət büdcəsinə ödənilən 84,6 milyon manatlıq mənfəət vergisi bank sektorunun fiskal əhəmiyyətini artırır. Kredit aktivliyinin yüksəlməsi biznes və istehlak sahələrində maliyyələşməni genişləndirərək iqtisadi artıma dəstək verir. Rəqəmsallaşma və əməliyyat xərclərinin optimallaşdırılması isə sektorun effektivliyini artıran əsas amillər kimi çıxış edir. Bundan əlavə, problemli kreditlərin azalması bank balanslarının sağlamlaşdığını göstərir.
Digər tərəfdən, bu artım müəyyən riskləri də gündəmə gətirir. Kredit portfelinin sürətlə genişlənməsi gələcəkdə kredit risklərinin artmasına səbəb ola bilər, xüsusilə də borclanmanın həddən artıq yüksəlməsi fonunda. Yüksək mənfəət fonunda xidmət haqları və faiz dərəcələri ilə bağlı ictimai gözləntilər artır ki, bu da banklar üçün reputasiya və tənzimləmə riskləri yaradır. Faiz marjasının qorunması mövcud monetar şəraitdən asılıdır və bu şərait dəyişərsə, gəlirlilik göstəricilərinə təzyiq yarana bilər. Eyni zamanda, sürətli artım bəzən aktiv keyfiyyətinin gələcəkdə pisləşməsi riskini də özündə daşıyır.
2026-cı ilin ilk rübü Azərbaycan bank sektoru üçün uğurlu olsa da, əldə olunan nəticələrin davamlı olması üçün risklərin düzgün idarə olunması vacibdir. Balanslı kredit siyasəti, müştəri yönümlü yanaşma və dayanıqlı maliyyə strategiyası sektorun gələcək performansında həlledici rol oynayacaq.
MONETAR.AZ