Dünyanın ən böyük avtomobil istehsalçılarından biri olan Toyota Motor Corporation üçün 2026-cı maliyyə ili, satış həcminin artmasına baxmayaraq, xalis gəlirliliyin ciddi təzyiq altında qaldığı bir dövr kimi yadda qalıb. Şirkətin son hesabatına görə, illik gəlirlər 50 trilyon yen həddini aşsa da, əməliyyat mənfəətində nəzərəçarpacaq dərəcədə azalma müşahidə olunur. Bu paradoksal vəziyyətin əsas səbəbi kimi ABŞ-ın tətbiq etdiyi yüksək ticarət tarifləri və artan logistika xərcləri göstərilir. Şimali Amerika bazarı Toyota üçün hələ də ən böyük satış nöqtəsi olaraq qalsa da, proteksionist iqtisadi siyasətlər yapon nəhənginin marjasını daraltmağa davam edir.
Maliyyə göstəricilərindəki eniş rəqəmlərdə də özünü kəskin şəkildə büruzə verir. Martın 31-də başa çatan maliyyə ili ərzində əməliyyat mənfəəti təxminən bir trilyon yen azalaraq 3,78 trilyon yenə düşüb. Xüsusilə son rübdəki gəlirliliyin yarıbayarı azalması investorlarda ciddi narahatlıq yaradıb. Bu iqtisadi geriləmənin arxasında duran amillər təkcə tariflərlə məhdudlaşmır; Yaxın Şərqdə davam edən hərbi münaqişələrin tədarük zəncirinə vurduğu zərbə və satış bazarlarındakı qeyri-sabitlik şirkətin maliyyə dayanıqlığına mənfi təsir göstərir.
Gələcəyə baxış da eyni dərəcədə ehtiyatlı və bədbindir. Toyota-nın 2027-ci maliyyə ili üçün proqnozlaşdırdığı 3 trilyon yenlik əməliyyat mənfəəti, bazar analitiklərinin gözləntilərindən xeyli aşağıdır. Şirkət rəhbərliyi Yaxın Şərqdəki mövcud geosiyasi risklərin yaratdığı itkiləri kompensasiya etməyin "çətin" olduğunu etiraf edir. Asiya bazarında, xüsusən də Çində yerli elektrikli avtomobil istehsalçılarının amansız rəqabəti Toyota-nı bu regionda mövqelərini qorumaq üçün daha böyük resurslar xərcləməyə məcbur edir.
Lakin bütün bu çətinliklər fonunda Toyota-nın strateji üstünlüyü hələ də hibrid texnologiyasındadır. Təxminən 30 il öncə təməli qoyulan hibrid modellər, hələ də şirkətin satışlarının əsas hərəkətverici qüvvəsi olaraq qalır və Şimali Amerikada tələbatın yüksək səviyyədə saxlanılmasına kömək edir. Şirkət qarşıdakı illərdə satış gəlirlərini 51 trilyon yen səviyyəsində saxlasa da, qlobal ticarət baryerləri və geosiyasi fırtınalar şəraitində mənfəətin bərpası Toyota üçün yaxın gələcəyin ən mürəkkəb sınağı olacaq.
MONETAR.AZ
