Regionun balıqçılıq sektorundan gələn son xəbərlər Azərbaycan istehlakçısı üçün də ciddi siqnaldır. Rusiyada qızılbalıq (losos) ovunun yaxın 10 il ərzində azalacağı proqnozu idxal rəflərimizdəki qiymət etiketlərinin yenidən dəyişməsinə səbəb ola bilər.
Rusiyalı rəsmilərin bildirdiyi kimi, qızılbalıq növlərinin çoxalma və miqrasiya dövriliyi hazırda aşağı enmə mərhələsindədir. Bu, o deməkdir ki, süni artım və ya texnoloji müdaxilələr belə yaxın illərdə ovu əvvəlki rekord hədlərə çatdıra bilməyəcək. Bazarın "büdcəli" seçimləri sayılan sardina və treska (cod) balıqlarının da ovunda kəskin azalma var.
Azərbaycanda qızılbalıq və dəniz məhsullarına olan tələbatın böyük hissəsi idxal hesabına ödənilir. Rusiyada ovun azalması bizim bazara iki istiqamətdə təsir edəcək:
-
Qiymət artımı: Rusiya Azərbaycanın əsas balıq tədarükçülərindən biridir. Orada təklifin azalması və daxili qiymətlərin yüksəlməsi, Bakı marketlərində dondurulmuş və hisə verilmiş qızılbalıq məhsullarının 15-25% bahalaşması ilə nəticələnə bilər.
-
Alternativ bazarların axtarışı: Yerli idxalçılar daha baha başa gələn Norveç və ya Çili məhsullarına yönəlməli olacaqlar ki, bu da son qiymətə təsir edəcək.
Xarici bazarlarda yaranan bu boşluq Azərbaycanın daxili balıqçılıq təsərrüfatları üçün böyük fürsətdir.
-
Forel artımı: Son illər ölkəmizdə (xüsusilə dağlıq rayonlarda) qəfəs üsulu ilə alabalığı (forel) istehsalı sürətlə inkişaf edir. Qızılbalıq (losos) bahalaşdıqca, yerli istehlakçı daha münasib qiymətə olan yerli forelə üstünlük verəcək.
-
Xəzər balığı: Xəzər dənizində kütüm, nərə və digər növlərin ovlanması və süni artırılması idxal inflyasiyasından qorunmaq üçün strateji əhəmiyyət kəsb edir.
Analitiklər xəbərdarlıq edir ki, əgər ovun azalması proqnozlaşdırıldığı kimi 7-10 il çəkərsə, balıq məhsulları ət məhsulları ilə müqayisədə daha sürətlə bahalaşacaq. Bu, həmçinin balıq yağı və digər dəniz məhsullarından hazırlanan əlavələrin də qiymətinə təsir edəcək.
Azərbaycan istehlakçısı yaxın aylarda qızılbalıq və treska növlərində yeni qiymət artımlarına hazır olmalıdır. Çıxış yolu isə yerli akvakultura (balıq yetişdirmə) təsərrüfatlarının dəstəklənməsi və daxili istehsalın stimullaşdırılmasıdır.
MONETAR.AZ
