S&P Global tərəfindən dərc olunan Satınalma Menecerləri İndeksi (PMI - Purchasing Managers' Index) məlumatlarına görə, Avrozonanın özəl sektorunda iqtisadi geriləmə dərinləşir. May ayında regionda biznes aktivliyi son 18 ayın ən sürətli templə daxili daralmasını nümayiş etdirib.
İqtisadiyyatda mühüm bir barometr hesab olunan Kompozit Biznes Aktivliyi İndeksi apreldəki 48,8 bənddən may ayında 48,5 bəndə düşüb. İqtisadiyyatda 50 bənddən aşağı göstəricilər daralmanı (tənəzzülü), yuxarı göstəricilər isə böyüməni ifadə etdiyi üçün, bu rəqəm Avrozonada ardıcıl ikinci ay iqtisadi kiçilmənin yaşandığını təsdiqləyir.
Aktivliyin azalmasında əsas mənfi rol xidmət sektorunun payına düşüb, lakin coğrafi baxımdan da blokun daxilində ciddi fikir ayrılıqları mövcuddur:
-
Xidmət Sektoru: S&P Global Eurozone Services PMI indeksi apreldəki 47,6 bənddən mayda cüzi artaraq 47,7 bəndə yüksəlsə də, hələ də kəskin daralma (50 bənddən aşağı) zonasında qalır.
-
İstehsal (Sənaye) Sektoru: Genişlənmə meylini qorusa da, artım tempi əvvəlki aylara nisbətən əhəmiyyətli dərəcədə zəifləyib.
-
Ölkələr üzrə vəziyyət: Valyuta blokunun iki lokomotivi olan Almaniya və Fransa ümumi iqtisadi geriləməyə liderlik edir. Bunun əksinə olaraq, İtaliya və İspaniya özəl sektorunda məhdud da olsa artım (müsbət dinamika) qorunub saxlanıb.
May ayı sorğularının nəticələri Avrozona iqtisadiyyatının daxili strukturlarında bəzi həyəcan təbili çalan siqnalları ortaya qoyur. Yeni daxili sifarişlər ardıcıl üçüncü ay azalıb, xarici sifarişlər isə son beş ayın ən böyük enişini göstərib. Şirkətlər əllərindəki iş həcminin azalması səbəbindən son 5.5 ilin ən yüksək tempi ilə iş yerlərini ixtisar etməyə (əmək bazarını zəiflətməyə) başlayıblar.
İstehsalatda istifadə olunan resursların və xammalın dəyəri son 3.5 ilin ən yüksək sürəti ilə artıb. Şirkətlər də öz növbəsində bu xərcləri kompensasiya etmək üçün satış qiymətlərini son 38 ayın ən sürətli tempi ilə yüksəldiblər. Bu isə istehlak qiymətləri (inflyasiya) üzərindəki təzyiqi ardıcıl üçüncü ay sürətləndirib.
Biznes dairələrinin gələcəyə dair optimizmi Yaxın Şərqdəki müharibə və geosiyasi gərginlik fonunda tarixi ortalamadan xeyli aşağı səviyyədə qalıb.
Bu vəziyyət Avropa Mərkəzi Bankının (AMB) işini çətinləşdirir: bir tərəfdən iqtisadiyyatı xilas etmək üçün faiz dərəcələrini azaltmaq tələb olunur, digər tərəfdən isə yenidən alovlanan inflyasiya faizlərin yüksək saxlanılmasını məcburi edir.
MONETAR.AZ
