Çin iqtisadiyyatı aprel ayında gözləniləndən daha yüksək inflyasiya təzyiqi ilə üzləşərək, uzun müddətdir davam edən qiymət azalması (deflyasiya) dövründən sürətlə uzaqlaşmağa başlayıb. Milli Statistika Bürosunun son hesabatına görə, istehlak qiymətləri indeksi illik bazda 1,2% artaraq analitiklərin proqnozlarını geridə qoyub.
Lakin iqtisadiyyatdakı əsas dalğalanma istehlak bazarından deyil, birbaşa istehsalat sektorundan gəlib. İstehsal qiymətləri indeksi 2,8%-lik sıçrayışla son dörd ilin ən yüksək tempinə çatıb ki, bu da sənaye zəncirindəki xərclərin kəskin artdığından xəbər verir.
Bu inflyasiya dalğasının arxasında dayanan fundamental səbəb daxili tələbin artması deyil, Yaxın Şərqdəki geosiyasi gərginliyin yaratdığı qlobal enerji böhranıdır. İran neftinin ən böyük alıcılarından olan Çin, Hörmüz boğazındakı blokada və dəniz yollarındakı məhdudiyyətlər səbəbindən xammal tədarükündə ciddi çətinliklərlə üzləşib. Neft-kimya məhsulları və yanacağın bahalaşması zəncirvari reaksiya verərək həm nəqliyyat xidmətlərinin, həm də sənaye mallarının maya dəyərini yüksəldib. Bu vəziyyət Çin iqtisadiyyatı üçün "idxal edilmiş inflyasiya" mühiti yaradır.
Mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, bu növ inflyasiya iqtisadiyyat üçün daha təhlükəlidir. Çünki qiymət artımı əhalinin alıcılıq qabiliyyətinin yüksəlməsindən deyil, istehsal xərclərinin artmasından qaynaqlanır. Bu isə müəssisələrin mənfəət marjasını daraldır və Pekin hökumətinin iqtisadiyyatı stimullaşdırmaq manevrlərini çətinləşdirir. Yaxın Şərqdəki münaqişənin yaratdığı logistik tıxaclar açılmasa, xammal qiymətlərinin sənaye üzərindəki bu ağır təzyiqi Çinin qlobal ixrac rəqabətliliyinə də mənfi təsir göstərə bilər.
MONETAR.AZ
