Yaxın Şərqdə (xüsusilə BƏƏ-də) uçuşların kütləvi ləğvi və təxirə salınması turizm sektorunda ciddi maliyyə itkilərinə yol açıb. Regionun ən böyük bazarlarından olan Rusiyanın gündəlik 1,5 milyon dollar itirməsi, eyni hava dəhlizindən və otel bazasından istifadə edən Azərbaycan turizm şirkətləri üçün də həyəcan təbilidir.
Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ) azərbaycanlı turistlərin ən çox üz tutduğu istiqamətlərdən biridir. Rusiyalı turistlərin yaşadığı "oteldən çıxarılma" problemi azərbaycanlı səyahətçilər üçün də real təhlükədir:
Əbu-Dabi və Rəs-əl-Xeymə turistlərə dəstək nümayiş etdirsə də, Dubayda otellər xərcləri turistlərin və ya operatorların üzərinə qoyur.
Belə fors-major hallarda yerli agentliklər çox vaxt "açıq səmada" qalmış turistlərin əlavə gecələmə xərclərini ödəmək üçün vəsait tapmaqda çətinlik çekirlər, çünki bu xərclər paket qiymətinə daxil edilmir.
Rusiya tərəfi "Turpomoş" fondundakı vəsaitlərdən istifadəni təklif edir. Azərbaycanda isə oxşar bir mexanizmin turizm sığortası və fövqəladə hallar üçün kompensasiya fondunun yaradılması məsələsi yenidən aktuallaşır:
Bir çox azərbaycanlı turist standart sığorta paketi alır, lakin bu sığortalar çox vaxt reyslərin ləğvi nəticəsində yaranan əlavə yaşayış xərclərini qarşılamır.
Azərbaycan qanunvericiliyinə görə, reys aviaşirkət tərəfindən ləğv edilərsə, müəyyən öhdəliklər yaransa da, regional münaqişələr və ya təbii fəlakətlər zamanı yaranan "əlavə qalma" xərclərinin kim tərəfindən ödənilməsi hələ də mübahisəli qalır.
Ekspertlərin fikrincə, turizm operatorlarının gündəlik milyonlarla dollarlıq itkiləri növbəti aylarda turpaketlərin qiymətinə təsir edə bilər. Şirkətlər bu "risk marjasını" qiymətlərə daxil etməyə məcbur olacaqlar.
Azərbaycandan Yaxın Şərqə səyahət planlaşdıranlara tövsiyələr:
-
Genişləndirilmiş sığorta: Səyahət sığortası alarkən "reysin ləğvi" və "məcburi qalma" bəndlərinin olduğuna əmin olun.
-
Fərdi rezervasiyalar: Booking və ya oxşar platformalarla fərdi rezervasiya edənlər, fors-major hallarda otellə birbaşa əlaqə saxlamalı və ləğv qaydalarını öncədən oxumalıdırlar.
-
Rəsmi kanallar: Xarici İşlər Nazirliyinin və səfirliklərin xəbərdarlıqlarını izləmək mütləqdir.
BƏƏ-dəki 150 minə yaxın turistin (rəsmi və qeyri-rəsmi) vəziyyəti göstərir ki, kütləvi turizm artıq təhlükəsizlik və sığorta məsələlərinə yenidən baxmağı tələb edir. Azərbaycan turizm bazarı da bu itkilərdən dərs çıxararaq daxili kompensasiya mexanizmlərini gücləndirməlidir.
