Qlobal avtomobil sənayesinin ürəyi hesab olunan Çində istehsalçılar kifayət qədər ağır keçən ikinci rübdən sonra tələbatın ən minimum (düşüş) nöqtəsinə yaxınlaşıblar. Dünyanın aparıcı investisiya banklarından olan Morgan Stanley analitiklərinin hesabatına görə, ölkədə avtomobil satışları sabitləşmə meylləri göstərsə də, real istehlakçı tələbi hələ də zəifdir.
Bununla belə, bank ekspertləri qeyd edirlər ki, investorların əhval-ruhiyyəsi reallıqdan daha pessimistdir və bazarın diqqəti müvəqqəti olaraq avtomobil sektorundan süni intellekt (AI) səhmlərinə yayınıb. Genişmiqyaslı iqtisadi bərpanın isə yay aylarının sonundan (avqust-sentyabr) tez başlamayacağı proqnozlaşdırılır.
Morgan Stanley-nin daxili yoxlamaları və sənaye nümayəndələri ilə müzakirələri əsasında hazırlanan rüblük topdansatış proqnozu eniş tempinin yavaşladığını sübut edir.
Morgan Stanley Çin bazarında fəaliyyət göstərən şirkətləri gələcək potensialına və hədəf kütləsinə görə bir neçə qrupa ayırır:
Əlverişli Mövqedə Olan Nəhənglər: BYD və Geely
Bu iki şirkət bərpa mərhələsində daxili resursları, şaxələndirilmiş model sırası və güclü tədarük zənciri sayəsində rəqiblərindən daha sürətlə böyüyəcək. Digər bir yerli startap olan XPeng isə ümumi bazar trendindən deyil, daha çox konkret xüsusi texnoloji yeniliklərdən asılı "inkişaf hekayəsi" (event-driven stock) kimi qiymətləndirilir.
Kütləvi Bazar (Mass Market): 150 000 Yuan Seqmenti
Təxminən 20.9 min ABŞ dolları dəyərində olan bu seqment ilin ikinci yarısında yeni hibrid və elektromobillərin təqdimatı ilə daxili bazarın əsas hərəkətverici mühərrikinə çevriləcək.
Premium və Lüks Markalar üçün Təhlükə
Ənənəvi qərb və yerli lüks brendlər Çində kəskin rəqabətlə üz-üzədir. Morgan Stanley hesab edir ki, Çində lüks seqmentdə sağ qalmaq üçün şirkətlər mütləq 3 kritik amilə sahib olmalıdırlar:
-
Müasir və çevik elektromobil platformaları.
-
İnkişaf etmiş ağıllı sürücüyə yardım sistemləri (Autopilot/ADAS).
-
Avtomobillərin ikinci əl bazarında qalıq dəyərini (residual value) sığortalayan güclü zəmanət mexanizmləri.
Morgan Stanley-nin bu təhlili göstərir ki, Çin avtomobil bazarında pessimist əhval-ruhiyyə müvəqqətidir və "tsiklin dib nöqtəsində" səhmləri toplamaq (accumulation) üçün yaxşı fürsət yaradır. Xüsusilə BYD və Geely kimi daxili şaquli inteqrasiyanı tamamlamış nəhənglər, payız aylarında kütləvi bazarın (150 min yuanlıq seqmentin) yenidən canlanmasından ən çox mənfəət götürən tərəf olacaqlar. Premium istehsalçılar isə köhnə daxili yanma mühərrikli lüks imicindən sürətlə imtina edib rəqəmsal texnologiyalara investisiya qoymasalar, Çin bazarındakı paylarını tamamilə itirə bilərlər.
MONETAR.AZ