Avrozonanın özəl sektoru mart ayında S&P Global-in PMI sorğusuna əsasən son doqquz ayın ən zəif genişlənməsini nümayiş etdirib. Yeni sifarişlərin azalması və xərclərin üç ildən çox müddətin ən yüksək səviyyəsinə çatması bu zəifləmənin əsas səbəbləri olub.
S&P Global-in avrozona üzrə kompozit biznes aktivliyi indeksi martda 51,9-dan 50,7-yə düşüb və bu, 2025-ci ilin iyunundan bəri ən yavaş artım tempidir. Göstərici 50 həddindən yuxarı qalaraq genişlənməni göstərsə də, 52,4 olan uzunmüddətli orta səviyyədən xeyli aşağıdır.
Xidmət sektoru bu yavaşlamada əsas rol oynayıb: həmin sahədə aktivlik indeksi fevraldakı 51,9-dan 50,2-yə enərək son 10 ayın minimumuna düşüb. Emal sənayesində istehsal artımı isə nisbətən sabit qalıb.
Mart ayında İspaniya ən sürətlə böyüyən ölkə olub, İrlandiya isə artım tempi zəifləsə də ikinci yerdə qərarlaşıb. Almaniya iqtisadi aktivlikdə artımı davam etdirib, lakin ilin əvvəlindən bəri ən zəif tempdə. Fransa və İtaliyada isə azalma qeydə alınıb.
Avrozonada yeni sifarişlərin ümumi həcmi 2025-ci ilin iyulundan bəri ilk dəfə martda azalıb. Bu azalma əsasən xidmət sektorundakı sifarişlərin düşməsi ilə bağlıdır. İxrac sifarişləri də zəifləyib, baxmayaraq ki, azalma tempi nisbətən mülayim qalıb.
Özəl sektorda məşğulluq martda bir qədər azalıb və bu, son 13 ayın ən kəskin iş yerləri azalması olub. Xüsusilə sənaye müəssisələrində işçi sayında daha böyük eniş müşahidə edilib.
Xərclər üzrə inflyasiya isə kəskin sürətlənərək son üç ildən artıq dövrün maksimumuna çatıb. Emal sənayesində xammal qiymətləri indeksi fevralla müqayisədə təxminən 11 bənd artaraq rekord aylıq yüksəliş göstərib. Xidmət sektorunda da xərclər ciddi şəkildə artıb.
Şirkətlərin tətbiq etdiyi qiymətlər 2024-cü ilin fevralından bəri ən sürətli templə artsa da, bu artım xərclərdəki sıçrayışla müqayisədə daha zəif olub.
Biznes optimizmi dekabr 2025-dən bəri ilk dəfə azalıb və inam səviyyəsi təxminən son bir ilin minimumuna enib.
S&P Global Market Intelligence-in baş iqtisadçısı Kris Uilyamson bildirib ki, mart PMI göstəriciləri Avrozona iqtisadiyyatının Yaxın Şərqdəki müharibədən ciddi şəkildə təsirləndiyini göstərir. Onun sözlərinə görə, ilin əvvəlində müşahidə olunan müsbət artım əlamətləri enerji qiymətlərinin kəskin yüksəlməsi, təchizat zəncirlərində pozuntular, maliyyə bazarlarında volatillik və tələbin yenidən zəifləməsi səbəbilə zəifləyib.
PMI məlumatları birinci rübdə ÜDM-in 0,2% artımını göstərir, lakin münaqişə tezliklə həll olunmazsa, ikinci rübdə iqtisadi daralma riski mövcuddur.
MONETAR.AZ
