Yaponiya informasiya və kommunikasiya texnologiyaları sahəsində aparıcı iqtisadiyyata çevrilibmi?

Yaponiya informasiya və kommunikasiya texnologiyaları sahəsində aparıcı

Yaponiya informasiya və kommunikasiya texnologiyalarına (İKT) yatırımlarını kəskin şəkildə artırıb.

Milli hesablar üzrə məlumatlar göstərir ki, İKT-yə investisiyalar 2023-cü ildə ÜDM-in 4,9%-indən 2024-cü ildə 5,3%-nə yüksəlib. Bu göstərici demək olar ki, bütün digər iri iqtisadiyyatları üstələyir. Proqram təminatı da daxil olmaqla kompüter xidmətlərinin idxalı isə son on il ərzində üç dəfədən çox artıb.

Nazirlər Kabineti 2023-cü ildə kompüter proqram təminatına xərcləri 22,2 trilyon yen səviyyəsində qiymətləndirir. Bu, əvvəlki 12 trilyon yenlik qiymətləndirmədən təxminən iki dəfə çoxdur. Təkcə bu yenidən qiymətləndirmə nominal ÜDM səviyyəsini 1,7% artırıb və Yaponiya son illərdə İKT avadanlıqlarına G7 ölkələri arasında ən çox investisiya qoyan iqtisadiyyat olub.

Lakin ekspertlər hesab edirlər ki, buna baxmayaraq, ölkə aparıcı rəqəmsal iqtisadiyyata çevrilməyib və məhsuldarlıqda ciddi artım görmək ehtimalı zəifdir.

Capital Economics analitikləri bu rəqəmlərin Yaponiya iqtisadiyyatının rəqəmsal liderliyinin sübutu kimi şərh edilməsindən çəkindirirlər.

Yenidən baxılmış göstəriciləri əhatə edən rüblük istehsal məlumatları hələ açıqlanmayıb. Bu da 2025-ci ildə İKT investisiyalarının necə inkişaf etdiyinə dair qeyri-müəyyənlik yaradır.

İKT-yə böyük həcmdə xərclər məhsuldarlıq baxımından üstün nəticələrə gətirib çıxarmayıb. İƏİT (OECD) ölkələrində daha yüksək İKT investisiyaları ilə məhsuldarlığın daha sürətli artımı arasında aydın əlaqə yoxdur.

Yaponiya IMD-nin Qlobal Rəqəmsal Rəqabətqabiliyyətlilik İndeksində 69 iqtisadiyyat arasında 30-cu yeri tutur ki, bu da Capital Economics-in süni intellektin iqtisadi təsiri indeksindəki mövqeyi ilə üst-üstə düşür.

Yaponiya OECD-nin Going Digital göstəricilərinin bəzi sahələrində yaxşı nəticə göstərsə də, innovasiya sahəsində aşağı qiymətləndirilir.

Son on il ərzində bir işçiyə düşən məhsuldarlıq demək olar ki, durğun qalıb. Bir saatlıq əməyə düşən ÜDM orta iş saatlarının azalması hesabına ildə təxminən 0,7% artsa da, bu, hələ də OECD üzrə orta göstərici olan 1%-dən aşağıdır.

Capital Economics gözləyir ki, süni intellektə keçid onilliyin ikinci yarısında Yaponiya üzrə bir işçiyə düşən məhsuldarlıq artımını ildə təxminən 0,7%-ə yüksəldəcək. Lakin eyni dövrdə digər inkişaf etmiş iqtisadiyyatların təxminən iki dəfə daha sürətli artım nümayiş etdirəcəyi proqnozlaşdırılır.

 

MONETAR.AZ