Beynəlxalq araşdırmalara görə insanların istehlak etdiyi resurslar və yaratdığı tullantılar təbiətə müxtəlif səviyyədə təzyiq göstərir. Hinrich Foundation və IMD World Competitiveness Centerin birgə hazırladığı 2025-ci il Davamlı Ticarət İndeksi məlumatlarına əsasən, ölkələrin ekoloji izləri bir-birindən fərqlənir.
Ekoloji iz – bir ölkənin əhalisinin istehlak etdiyi resursları (qida, ağac məhsulları, enerji və s.) təmin etmək və tullantıları, xüsusən karbon qazını əmmək üçün tələb olunan bioloji məhsuldar torpaq və su sahəsini ölçən göstəricidir. Bu göstərici ölkənin istehlak səviyyəsinin təbii resurslarla nə dərəcədə uyğun olduğunu göstərir.
Araşdırmaya görə inkişaf etmiş ölkələr adətən daha böyük ekoloji iz buraxır. Siyahıda birinci yeri Sinqapur tutur – hər nəfərə 10,1 qlobal hektar, onu Kanada (8,1), ABŞ (7,5), Avstraliya (7,3) və Rusiya (6,2) izləyir.
Əksinə, inkişaf etməkdə olan ölkələr daha az resurs istifadə edir. Banqladeş birinci yerdədir – hər nəfərə 0,68 qlobal hektar, ardınca Pakistan (0,73) və Myanma (1,11) gəlir.
Araşdırma göstərir ki, ölkələrin istehlak vərdişləri və resurslardan istifadə üsulları ekoloji tarazlıq üçün mühüm rol oynayır.
MONETAR.AZ
