ABŞ-ın dörd iri texnoloji nəhəngi olan Amazon, Meta, Google və Microsoft 2026-cı ildə süni intellektin inkişafına ümumilikdə təxminən 660 milyard dollar xərcləməyi planlaşdırdıqlarını açıqlayıb. Financial Times yazır ki, onlar süni intellekt üçün məlumat emalı mərkəzlərinin və çiplərin inşasına 2025-ci illə müqayisədə 60%, 2024-cü illə müqayisədə isə 165% daha çox vəsait yönəldəcəklər.
Bu, investorların əhval-ruhiyyəsinə mənfi təsir göstərib. Onsuz da bazarı narahat edən əsas məqam ondan ibarət idi ki, süni intellektə çəkilən xərclər bu texnologiyanın gətirdiyi mənfəətdən xeyli sürətlə artır. Nəticədə texnoloji şirkətlərin səhmlərinin qiymətləri aşağı düşüb.
Bloomberg-in qiymətləndirməsinə görə, Amazon, Meta, Google və Microsoft-un süni intellektə xərcləri avtomobil istehsalçıları, telekommunikasiya şirkətləri, eləcə də Exxon Mobil, Intel, Walmart və General Electric-in törəmə şirkətləri daxil olmaqla 21 iri ABŞ şirkətinin ümumi xərclərini üstələyəcək. Bu şirkətlərin 2026-cı ildə xərcləri ümumilikdə 180 milyard dollar təşkil edəcək.
AllianceBernstein investisiya fondunun idarəçisi Cim Tirni bildirib: “Xərclərin həcmi heyrətamizdir”.
FT-nin hesablamalarına görə, Google, Amazon və Microsoft-un bazar kapitallaşması bu şirkətlərin hesabatları və 2026-cı ildə süni intellekt xərclərini artırmaq planları açıqlandıqdan sonra ümumilikdə 900 milyard dollar azalıb.
Amazon-un səhmləri fevralın 5-də, cümə axşamı günü ticarət bağlandıqdan sonra 11% ucuzlaşıb. Şirkət süni intellekt infrastrukturu üçün 200 milyard dollardan çox vəsait xərcləməyi planlaşdırır. Amazon-da hesab edirlər ki, bu yatırımlar artıq nəticə verir: baş icraçı direktor Endi Cassinin sözlərinə görə, Amazon Web Services bulud platformasının gəlirləri 24% artıb.
Microsoft-un səhmləri də ciddi dəyər itirib. Şirkət dördüncü rübdə gəlirin 26% artdığını və məlumat mərkəzlərinin tikintisinə xərclərin 66% yüksəldiyini açıqladıqdan sonra səhmlər 18% ucuzlaşıb. FT qeyd edir ki, investorları Microsoft-un gələcək müqavilələrinin 45%-nin OpenAI ilə bağlı olması da narahat edə bilər. Bu, Microsoft-u OpenAI-nin uğurlarından asılı vəziyyətə sala bilər.
Google da səhmlərin ucuzlaşması ilə üzləşib. Alphabet-in illik gəliri 400 milyard dollar, mənfəəti isə 132 milyard dollar olsa da, şirkət 2026-cı ildə süni intellektə xərcləri iki dəfə artıraraq 185 milyard dollara çatdırmağı planlaşdırır.
Eyni zamanda FT Meta-nı istisna kimi göstərir. Şirkətin səhmləri ötən həftə 10% bahalaşıb. Bu, Meta-nın investorlara süni intellektin reklam məhsullarının gəlirliliyini necə artırdığını nümayiş etdirə bilməsi ilə bağlı olub. Lakin sonradan ümumi texnoloji sektorun enişi fonunda Meta-nın səhmləri də ucuzlaşıb.
Bu fonda Apple fərqlənib. Şirkət süni intellekt xərclərinin artırılması yarışında iştirak etməyib və əksinə, rekord satışlar açıqladıqdan sonra səhmləri 7,5% bahalaşıb.
Jefferies investisiya bankının analitiki Brent Till hesab edir ki, “süni intellekt köpüyü qorxusu getdikcə güclənir”. SLC Management-in idarəedici direktoru Dek Mallarki də bu fikirlə razıdır. Onun sözlərinə görə, süni intellektə xərclərin artması investisiyalardan mənfəət əldə olunmasının gözləniləndən daha uzun vaxt aparacağını göstərir.
Bloomberg qeyd edir ki, ötən illə müqayisədə investorlar iri texnoloji şirkətlərə qarşı daha ehtiyatlı davranmağa başlayıblar: bəziləri, süni intellektlə əlaqəli olmayan sahələrdə gəlir və mənfəət artsa belə, texnoloji nəhənglərin səhmlərini satıb.
MONETAR.AZ
