ABŞ-ın qadağası Avropanı süni intellekt rəqabətində geridə qoyur

ABŞ-ın qadağası Avropanı süni intellekt rəqabətində

Süni intellekt sahəsində qlobal güclər balansı rəqəmsal bir embarqo ilə yenidən formalaşır. ABŞ administrasiyası, "Anthropic" şirkətinin görünməmiş kiber-şüur və proqramlaşdırma qabiliyyətinə malik olan flaqman modeli "Claude Mythos" (və onun təhlükəsizlik versiyası olan Fable 5) sisteminə xarici ölkələrin çıxışını qəfil ixrac nəzarəti fərmanı ilə məhdudlaşdırıb.

Bu qərar xüsusilə enerji böhranı və məhsuldarlıq durğunluğu ilə mübarizə aparan Avropa İttifaqı (Aİ) sənayesinə ağır zərbə vurub. ABŞ şirkətləri xərclərin optimallaşdırılması və innovasiya sürətində dominantlıq əldə etdiyi bir vaxtda, Avropa tərəfi yerli və nisbətən zəif alternativlərlə kifayətlənmək məcburiyyətindədir.

Draft sənədlərin sızmasından sonra Anthropic "Claude Mythos" modelinin varlığını təsdiqlədi. Modelin kiber-hücum və müdafiə bacarıqları o qədər yüksək idi ki, şirkət onu birbaşa ictimaiyyətə açmadı və "Project Glasswing" çərçivəsində qapalı testlərə başlayıb.

Anthropic həm mütəxəssislər üçün "Mythos 5" preview versiyasını, həm də əlavə kiber-qalxanlarla təchiz edilmiş "Fable 5" modelini məhdud qlobal tərəfdaşlara (o cümlədən Avropa kibertəhlükəsizlik agentliyi ENISA-ya) təqdim edib.
Modelin işə salınmasından cəmi 72 saat sonra ABŞ Federal Ticarət Departamenti milli təhlükəsizlik və "jailbreak" (təhlükəsizlik filtrlərinin sındırılması) risklərini əsas gətirərək, ABŞ vətəndaşı olmayan hər kəsin sistemə girişini dərhal dayandıran qərar qəbul etdi. Avropalı tərəfdaşlar proqramdan kənarlaşdırılıb.

"Mythos" sadəcə bir mətn generatoru deyil. Sınaqlar zamanı bu model Firefox brauzerində və müasir əməliyyat sistemlərində yüzlərlə kritik təhlükəsizlik açığını (zero-day) saniyələr içində aşkarlayıb eksploit edə biləcəyini sübut edib. ABŞ-ın bu gücü rəqiblərinə (və hətta müttəfiqlərinə) vermək istəməməsi rəqəmsal soyuq müharibənin rəsmi olaraq başladığını göstərir.

MONETAR.AZ