ABŞ Prezidenti Donald Tramp Viskonsin ştatının Çippeva-Fols şəhərində yerləşən qarğıdalı və soya təsərrüfatında keçirilən dəyirmi masada aqrar sektorun nümayəndələri ilə görüşüb. Yüksək yanacaq və gübrə qiymətlərindən narahat olan kənd təsərrüfatı istehsalçılarını sakitləşdirməyə çalışan Tramp, növbəti 90 gün ərzində amerikalı fermerlərin “çox müsbət nəticələr” görəcəyini və xərclərin aşağı düşəcəyini vəd edib.
Lakin Ağ Ev rəhbəri bu xərclərin azaldılması üçün administrasiyanın hansı konkret və hüquqi mexanizmləri işə salacağını təfərrüatları ilə açıqlamayıb.
Fermerlərin çətinlikləri birbaşa olaraq qlobal enerji və logistika bazarlarındakı gərginlikdən qaynaqlanır. Tramp mövcud qiymət sıçrayışlarını "süni" adlandırsa da, iqtisadi mənzərə mürəkkəb olaraq qalır.
Tramp bildirib ki, İranla bağlı regional gərginlik nizamlandıqdan və ABŞ-ın daxili qazma işləri genişləndikdən sonra enerji daşıyıcılarının qiyməti kəskin şəkildə aşağı düşəcək.
Son illərdə tətbiq edilən qarşılıqlı idxal rüsumları ABŞ fermerlərinin, xüsusilə soya istehsalçılarının Çin kimi nəhəng bazarlara çıxışını məhdudlaşdırmışdı. Tramp bu gərginliyi yumşaltmaq üçün Çin Prezidenti Si Cinpin ilə apardığı son danışıqların detallarını paylaşıb. Pekin keçən ay imzalanmış genişmiqyaslı ticarət sazişi çərçivəsində yaxın iki il ərzində ABŞ-dan 17 milyard dollar dəyərində kənd təsərrüfatı məhsulu almağı rəsmən öhdəsinə götürüb.
Tramp administrasiyasının fermerlərin gəlirliliyini qorumaq üçün istifadə etdiyi əsas daxili rıçaqlar vergi və tənzimləmə siyasətinə əsaslanır:
-
Miras vergisi: Ötən il qəbul edilmiş qanunvericiliklə ailə fermalarının nəsildən-nəslə keçməsini asanlaşdırmaq üçün miras vergisi üzrə güzəştlər genişləndirilib.
-
Kapital xərcləri: Fermerlərə yeni kənd təsərrüfatı texnikası, bahalı avadanlıqlar və təsərrüfat tikililərinə çəkdikləri xərcləri vergi bəyannaməsində dərhal və tam şəkildə silmək hüququ verilib.
Bu arada ABŞ-ın kənd təsərrüfatı qurumları Texas ştatının cənubunda buzovlarda aşkarlanan yeni dünya ət milçəyi parazitinin yayılmasını diqqətlə izləyirlər.
Parazitin aşkarlanması karantin tədbirlərinin tətbiqinə səbəb olub və maldarlıqla məşğul olan fermerlər arasında iri buynuzlu heyvanların sayına mümkün təsirlərlə bağlı narahatlıqları artırıb.
Bloomberg-in istinad etdiyi sahə statistikasına görə, fermerlər hələ də mürəkkəb şəraitdə fəaliyyət göstərirlər. Belə ki, 2025-ci ildə ABŞ-da 300-dən çox fermer təsərrüfatının müflisləşdiyi qeydə alınıb.
MONETAR.AZ
