Fars körfəzində ticarət gəmilərinə hücumların intensivləşməsi enerji bazarlarında geosiyasi riskləri artırıb. Bu fonda Avropada təbii qazın topdansatış qiymətləri bu gün kəskin yüksəlib.
Niderlandın TTF birjasında yaxın tarixli qaz müqaviləsinin qiyməti 2,8 faiz artaraq meqavat-saat üçün 80,20 avroya çatıb. Böyük Britaniyada isə oxşar müqavilənin qiyməti 3 faiz yüksələrək term üçün 199,40 pens olub.
Qiymət artımı Hörmüz boğazı və Qırmızı dənizdən keçən kommersiya tankerləri və enerji gəmilərinə pilotsuz uçuş aparatları və raketlərlə hücumların intensivləşməsi barədə məlumatların yayılması ilə əlaqələndirilir.
Hücumların artması həftənin əvvəlində enerji bazarında yaranmış nisbi sakitliyi aradan qaldırıb. Nəticədə enerji şirkətlərinin ticarət bölmələri qiymətlərə daha yüksək və sabit risk mükafatı daxil etməyə başlayıblar.
Hərbi risklər üzrə sığorta haqlarının yüksəlməsi və mayeləşdirilmiş təbii qazın (LNG) dəniz yolu ilə daşınma marşrutlarının dəyişdirilməsi ehtimalı Qərbi Avropada qaz tədarükü və reqazifikasiya qrafikləri üçün riskləri artırır.
Analitiklərin fikrincə, xam neft tədarükü üçün alternativ marşrutlardan istifadə etmək müəyyən qədər mümkün olsa da, LNG daşımalarının logistikasını qısa müddətdə yenidən təşkil etmək daha çətindir. Bu səbəbdən Avropanın qaz bazarı dəniz daşımalarında mümkün fasilələrə qarşı həssas olaraq qalır.
Bununla yanaşı, Avropanın yeraltı qaz anbarlarının doldurulması bazardakı riskləri qismən balanslaşdıran amil kimi qiymətləndirilir.
Gas Infrastructure Europe təşkilatının son məlumatlarına görə, Avropanın qaz anbarlarında doluluq səviyyəsi hazırda 72,83 faiz təşkil edir. Bir ay əvvəl bu göstərici 66 faiz olub.
MONETAR.AZ
