UBS xəbərdarlıq edir ki, əgər Hörmüz boğazı faktiki olaraq bağlı qalarsa, dünya neft ehtiyatları bir neçə həftə ərzində tarixən ən aşağı səviyyələrə düşə bilər.
Bankın iqtisadçısı Arend Kapteyn qeyd edib ki, mövcud temp davam edərsə, qlobal ehtiyatlar aprelin sonuna qədər “tarixi minimumlara” çata bilər. Bu isə ciddi təklif çatışmazlığı və qiymətlərin kəskin artımı riskini artırır.
Analitiklərin hesablamasına görə, Səudiyyə Ərəbistanı və BƏƏ-dən boru kəmərləri vasitəsilə tədarük, İranın məhdud ixracı və International Energy Agency tərəfindən strateji ehtiyatların buraxılması itkilərin yalnız təxminən yarısını kompensasiya edə bilər. Buna baxmayaraq, bazarda gündə təxminən 10 milyon barel həcmində çatışmazlıq qalacaq.
Hazırda ehtiyatların coğrafi bölgüsü də qeyri-bərabərdir. Məsələn, Çin təxminən 4 aylıq idxalı qarşılayacaq qədər ehtiyata malikdir. Lakin bir çox aşağı gəlirli Asiya ölkələri kritik səviyyələrə daha tez çata bilər. UBS hesab edir ki, bu vəziyyət ölkələr arasında panik alışlarını artıra bilər.
Qiymətlərə təsir də ciddi ola bilər. UBS ssenarisinə görə, Hormuz boğazı bağlı qalarsa:
-
martın sonuna qədər neft təxminən 120 dollar/barel,
-
aprelin sonuna qədər isə 150 dollar/barel səviyyəsinə çata bilər.
Tələbatın əhəmiyyətli dərəcədə azalması baş verməzsə, qiymətlərin 160 dollar/barel həddinə qədər yüksəlməsi də mümkündür.
Son məlumatlara görə, Yaxın Şərqdə münaqişə səbəbindən regiondan neft ixracı kəskin azalıb və bu boğaz normalda qlobal neft tədarükünün təxminən 20%-nin keçdiyi əsas marşrutdur.
MONETAR.AZ