Rusiya Federasiyası Ermənistanın aqrar və qida sənayesinə qarşı tətbiq etdiyi ticarət qadağalarının miqyasını genişləndirməkdə davam edir. Rusiyanın Baytarlıq və Fitosanitar Nəzarət üzrə Federal Xidmətinin (Rosselxoznadzor) son qərarı ilə 3 iyun 2026-cı il tarixindən etibarən Ermənistandan tumlu meyvələrin, həmçinin strateji tərəvəz və quru meyvə məhsullarının ölkəyə girişi tamamilə dayandırılır.
Rosselxoznadzor-un açıqlamasında bu qərarın sadəcə Rusiya bazarını deyil, bütövlükdə Avrasiya İqtisadi İttifaqı (Aİİ) məkanını əhatə etdiyi vurğulanır:
-
Qadağan olunan məhsullar: Tumlu meyvələr (alma, armud, heyva, əzgil), həmçinin badımcan, kartof və quru meyvələr.
-
Tranzit qadağası: Bu məhsulların Rusiya ərazisindən istifadə edilməklə digər Aİİ ölkələrinə tranzit daşınması da bloklanıb. Rəsmi səbəb kimi, həmin dövlətlər tərəfindən karantin nəzarətində olan məhsulların qəbulunu təsdiqləyən effektiv mexanizmlərin olmaması göstərilib.
-
Qüvvədə olma müddəti: Qurum bəyan edib ki, məhdudiyyətlər Ermənistan tərəfi ilə məhsulların fitosanitar təhlükəsizliyini təmin edəcək yeni birgə nəzarət mexanizmi razılaşdırılanadək qüvvədə qalacaq.
Bu qərar Ermənistanın ixracat potensialına endirilən ilk zərbə deyil. Son günlər ərzində Rosselxoznadzor və Rospotrebnadzor tərəfindən ardıcıl sanksiyalar tətbiq olunub.
Xatırladaq ki, qurum bir gün əvvəl də Ermənistandan Rusiyaya gilas, alça, ərik, şaftalı, nektarin və üzüm idxalına müvəqqəti məhdudiyyət tətbiq etmişdi. Bundan əlavə, Ermənistan tərəfinə Rusiyaya ixrac üçün canlı balıq və balıq məhsullarının sertifikatlaşdırılmasını dayandırmaq tələbi irəli sürülüb.
Ermənistanda 7 iyun tarixində keçiriləcək kritik parlament seçkiləri ərəfəsində baş verən bu iqtisadi böhran ölkədə ciddi daxili gərginliyə yol açıb. Ermənistanın Baş naziri Nikol Paşinyan jurnalistlərə və seçicilərə müraciətində Rusiyanın bu addımlarını kəskin tənqid edib: "Bu cür birtərəfli məhdudiyyətlər tamamilə yanlış addımlardır və Ermənistan vətəndaşları arasında Avrasiya İqtisadi İttifaqına (Aİİ) qarşı mənfi rəy, ciddi anti-rusiya meylləri formalaşdırır. Lakin biz bu problemləri həll edəcəyik. Fermerlərimizin çəkdiyi zərərlər hökumət tərəfindən subsidiyalar vasitəsilə kompensasiya olunacaq (məsələn, xarab olan bibərin pulunu dövlət ödəyəcək)."
Paşinyan həmçinin vurğulayıb ki, Rusiya bazarının bağlanması ilə əlaqədar olaraq kənd təsərrüfatı məhsullarının Avropa İttifaqı (Aİ) və digər alternativ dünya bazarlarına yönləndirilməsi istiqamətində işlər sürətləndirilib və artıq ilk partiya (qızılgüllər və bəzi tərəvəzlər) Avropaya göndərilib.
Ekspertlər isə hesab edirlər ki, Moskvanın bu addımları Ermənistanın Aİ-yə inteqrasiya cəhdlərinə və Rusiya səfirinin məsləhətləşmələr üçün Moskvaya çağırılmasına cavab olaraq atılan aşkar siyasi təzyiq (iqtisadi embarqo) xarakteri daşıyır və Ermənistan məhsullarının qısa müddətdə Aİ-nin ciddi fitosanitar standartlarına uyğunlaşdırılaraq reorientasiya edilməsi olduqca çətin prosesdir.
