Yardeni Research analitik şirkətinin son hesabatı qlobal bazarlarda şok effekti yaradıb. Şirkətin proqnozuna görə, ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FED) 2026-cı ildə faiz dərəcələrini aşağı salacağı gözləntiləri artıq reallıqdan uzaqdır. Əksinə, inflyasiya təzyiqi səbəbindən faizlərin daha da artırılması ssenarisi masadadır.
Yardeni Research faiz endiriminin "praktiki olaraq qeyri-mümkün" olmasını aşağıdakı səbəblərlə izah edir:
-
Xroniki İnflyasiya: İnflyasiya artıq ardıcıl 5-ci ildir ki, FED-in müəyyən etdiyi 2%-lik hədəfdən yuxarı qalır.
-
Süni İntellekt (Sİ) İnvestisiyaları: Sİ infrastrukturuna yatırılan milyardlarla dollar enerji və avadanlıq qiymətlərini bahalaşdıraraq, istehsal xərclərini artırır.
-
Güclü Əmək Bazarı: ABŞ-da işsizlik səviyyəsinin aşağı qalması istehlak tələbini yüksək saxlayır ki, bu da qiymət artımını körükləyir.
-
PPI-ın sürpriz artımı: Aprel ayı üçün İstehsalçı Qiymətləri İndeksi (PPI) illik 6,0% artaraq 2022-ci ildən bəri ən yüksək həddə çatıb.
Maliyyə bazarlarında FED-in mövcud faiz dərəcəsinin (hazırda 5,25–5,50%) kifayət qədər sərt olmadığına dair güclü siqnallar var. 2 illik ABŞ dövlət istiqrazlarının gəlirliliyinin federal fond dərəcəsini üstələməsi göstərir ki, investorlar gələcəkdə inflyasiyanı cilovlamaq üçün daha yüksək faizlərə ehtiyac duyulacağına inanırlar. Yardeni yaxın günlərdə 10 illik istiqrazların gəlirliliyinin 4,60%-ə çatacağını gözləyir.
Wall Street konsensusu iyun ayında keçiriləcək Federal Open Market Committee (FOMC) iclasını taleyüklü dönüş nöqtəsi kimi qiymətləndirir. Əgər FED bu iclasda inflyasiyanın hələ də nəzarətdən kənar olduğunu etiraf etsə, bazarlar 2026-cı il üçün faiz artımını rəsmən qiymətləndirməyə başlayacaq.
Bəzi analitiklər hələ də optimizmini qoruyur. Onlar məhsuldarlığın artmasını və əmək haqqı artımının yavaşlamasını inflyasiyaya qarşı təbii sipər kimi görürlər. Bu amillər şirkətlərə imkan verə bilər ki, artan xərcləri son istehlakçının üzərinə tam yükləməsinlər.
Hazırkı mənzərə göstərir ki, "ucuz pul" dövrü yaxın gələcəkdə qayıtmayacaq. FED üçün 2026-cı il "yumşaq eniş" deyil, inflyasiya ilə mübarizənin yeni bir mərhələsi ola bilər.
MONETAR.AZ