Avropa və Böyük Britaniyada təbii qaz üzrə fyuçers müqavilələrinin qiymətləri bu gün keçirilən hərraclarda kəskin artaraq yüksəliş dinamikasını bərpa edib. Yaxın Şərqdə tankerlərə hücumların intensivləşməsi və Şimal-Qərbi Avropada soyuq hava şəraitinin gözlənilməsi mümkün geosiyasi barışıqla bağlı təsdiqlənməmiş xəbərlərin təsirini üstələyib.
Avropa bazarı üçün etalon sayılan Niderlandın TTF habında yaxın tarixli qaz fyuçersləri 1,7% bahalaşaraq bir meqavat-saat üçün 82,83 avroya çatıb. Bununla da qiymət son bir neçə ayın ən yüksək səviyyəsinə yüksəlib.
Böyük Britaniyada isə topdansatış qaz müqavilələrinin qiyməti 1,8% artaraq bir term üçün 206,15 pens təşkil edib. Bu, son üç həftənin ən yüksək göstəricisidir.
Enerji bazarının iştirakçıları qiymət artımının əsas səbəblərindən biri kimi Fars körfəzində gəmiçilik marşrutları üzrə təhlükəsizlik risklərinin yüksəlməsini göstərirlər.
İstirahət günlərində Şərqi Avropada enerji sahəsində mümkün razılaşma ilə bağlı yayılan təsdiqlənməmiş xəbərlərə baxmayaraq, strateji dəniz marşrutları üzrə enerji daşıyıcılarının fiziki tədarükündə məhdudiyyətlər davam edir.
Fars körfəzində kommersiya tankerlərinə qarşı pilotsuz uçuş aparatları və raketlərlə yeni hücumların qeydə alınması hərbi risklər üzrə sığorta xərclərini yüksək səviyyədə saxlayır. Bu vəziyyət mayeləşdirilmiş təbii qazın (LNG) dəniz yolu ilə daşınmasının bərpası ilə bağlı gözləntiləri də zəiflədir.
Qlobal LNG tankerlərinin Afrika ətrafından keçən daha uzun və bahalı marşrutlardan istifadə etməsi tədarük müddətlərini uzadır və nəqliyyat xərclərini artırır.
Bununla yanaşı, Qərbi Avropanın qazın yenidən qazlaşdırılması terminallarında tədarük qrafiklərinin gecikməsi qitənin əsas ticarət hablarında spot qaz təklifini məhdudlaşdırır.
Tədarük risklərinin artması, logistika xərclərinin yüksəlməsi və soyuq hava gözləntiləri Avropa qaz bazarında qiymət təzyiqini gücləndirən əsas amillər kimi çıxış edir. Geosiyasi vəziyyətin və hava şəraitinin necə dəyişəcəyi yaxın müddətdə qiymətlərin istiqamətinə təsir göstərə bilər.
MONETAR.AZ
