Bitcoin bu günü 83 min dollar səviyyəsində ticarət olunaraq ötən il qeydə alınmış tarixi maksimumundan təxminən 34% aşağıda qalıb. Kriptovalyuta bazarında 19 milyard dollardan çox həcmdə mövqenin məcburi bağlanması ilə nəticələnən kəskin satış dalğasının ildönümü fonunda investorlar bazardakı riskləri yenidən qiymətləndirirlər.
Dünyanın ən böyük kriptovalyutasının qiyməti saat 09:23-də 83 062,8 dollar təşkil edib. Bitkoin 2025-ci il oktyabrın 6-da qeydə alınmış 126 080 dollarlıq tarixi rekordunu hələ də bərpa edə bilməyib.
Son həftə ərzində qiymət dəyişkənliyi yüksək olaraq qalıb. Bitkoinin 80 308 dollara qədər ucuzlaşdıqdan sonra yenidən 83 min dollar həddinə yüksəlməsi kredit çiynindən istifadə edilən ticarətin bazar üçün yaratdığı riskləri bir daha gündəmə gətirib.
2025-ci il oktyabrın 10-da ABŞ Prezidenti Donald Trampın Çindən idxala genişmiqyaslı tariflər tətbiq ediləcəyini elan etməsindən sonra kriptovalyuta bazarında kəskin satışlar baş vermişdi. Həmin vaxt bitkoinin qiyməti təxminən 122 min dollardan 105 min dollara düşmüşdü.
Satış dalğası kriptovalyuta birjalarında 19 milyard dollardan çox həcmdə marjalı mövqenin likvidasiyasına səbəb olmuş, təxminən 1,6 milyon ticarət hesabına təsir göstərmişdi.
Bu hadisə yüksək kredit çiyni ilə aparılan əməliyyatların qiymətlərdəki kəskin dəyişikliklər zamanı itkiləri necə sürətləndirə bildiyini nümayiş etdirmişdi.
Analitiklər bildirirlər ki, həmin kəskin enişə zəmin yaradan bazar şərtləri tam aradan qalxmayıb. Xüsusilə müddətsiz fyuçers müqavilələrinin geniş yayılması və yüksək marja kreditlərindən istifadə qiymət dəyişikliklərinin təsirini gücləndirə bilər.
“Risk Dimensions” analitik şirkətinin eksperti Mark Konnorsun sözlərinə görə, bazarda şəffaflıq artsa da, törəmə maliyyə alətləri üzrə mövqelər bitkoinin qısamüddətli qiymət hərəkətlərinə əhəmiyyətli təsir göstərməkdə davam edir.
Bu səbəbdən qiymətdə nisbətən kiçik dəyişikliklər belə yüksək kredit çiyni ilə mövqe açmış investorların əməliyyatlarının məcburi bağlanmasına və satış təzyiqinin daha da artmasına gətirib çıxara bilər.
Mövqeləşmə ilə bağlı son məlumatlar bitkoinin qiymətinin 85 min dollara yüksəlməsi halında qısa mövqelərin məcburi bağlanması riskinin yarana biləcəyini göstərir. Hesablamalara görə, bu ssenaridə təxminən 3,3 milyard dollar həcmində qısa mövqe likvidasiya təzyiqi ilə üzləşə bilər.
Belə bir proses — “short squeeze” — qiymətin yüksəlməsini sürətləndirə bilər. Bununla belə, bu ehtimal bazarın mütləq bahalaşacağı demək deyil: qiymətlərin istiqaməti investor davranışından, likvidlikdən və törəmə alətlər bazarındakı mövqelərdən asılı olaraq dəyişə bilər.
Beləliklə, bitkoinin tarixi maksimumundan xeyli aşağıda qalması və yüksək kredit çiyni ilə aparılan əməliyyatların davam etməsi kriptovalyuta bazarında dəyişkənliyin hələ də mühüm risk amili olduğunu göstərir.
MONETAR.AZ
