Süni intellekt sektoruna investisiya həvəsinin zəifləməsi Cənubi Koreyanın səhm bazarına təzyiqi artırıb. Xarici investorların kapital çıxarması və fərdi investorların aktivliyinin azalması nəticəsində ölkənin fond bazarında ticarət dövriyyəsi kəskin geriləyib.
“Bloomberg”in məlumatına görə, ümumi dəyəri 4,3 trilyon dollar olan Cənubi Koreya fond bazarında ticarət dövriyyəsi may ayının sonunda qeydə alınmış zirvə göstəricisi ilə müqayisədə 70% azalıb. Ölkənin əsas birja indeksi olan “Kospi” isə 2026-cı ilin ikinci yarısında 22% dəyər itirib.
Bu geriləmə ilin ilk yarısında müşahidə olunan sürətli yüksəlişdən sonra baş verib. Həmin dövrdə süni intellekt sistemlərində istifadə olunan yarımkeçirici yaddaş çiplərinə tələbatın artması Cənubi Koreya bazarını dünyanın ən yüksək artım göstərən fond bazarlarından birinə çevirmişdi.
“Kospi” indeksinin ümumi çəkisinin yarıdan çoxunu təşkil edən “Samsung Electronics” və “SK Hynix” şirkətlərinin səhmləri bazarın istiqamətinə ciddi təsir göstərir. İnvestorların süni intellekt bumunun nə qədər davamlı olacağına dair şübhələrinin artması bu iki yarımkeçirici istehsalçısının səhmlərinə də təzyiq yaradır.
Bazar iştirakçılarının ehtiyatlı davranması şirkətlərin maliyyə nəticələrinin müsbət olmasına baxmayaraq, səhm qiymətlərinin yüksəlməsini çətinləşdirir. Belə ki, “Samsung” rüblük əməliyyat mənfəətinin təxminən doqquz dəfə artdığını açıqlasa da, şirkətin səhmləri son ticarət sessiyalarından birində ucuzlaşıb.
Birja məlumatlarına əsasən, xarici investorlar 2026-cı ildə Cənubi Koreya səhmlərindən 131 milyard dollar vəsait çıxarıblar. Bu məbləğ Asiyanın əsas fond bazarları arasında ən böyük kapital axını kimi göstərilir.
Bazarın dəstəklənməsində rol oynayan səhmlərin geri alınması proqramlarının təsiri də zəifləyir. “Samsung” və “SK Hynix” ümumi həcmi 55 trilyon von, yaxud təxminən 41 milyard dollar olan geri satınalma proqramlarını başa çatdırmağa yaxınlaşırlar.
Fərdi investorların fəallığında da azalma müşahidə olunur. İyulda baş verən kütləvi satışlardan sonra bazara yönələn vəsaitlər azalıb:
-
Marja kreditləri: İyun ayında 38,6 trilyon vonla zirvəyə çatan açıq marja kreditlərinin həcmi təxminən 33 trilyon vona enib.
-
Broker hesablarındakı depozitlər: Təxminən 140 trilyon vondan 100 trilyon vona qədər azalıb.
Bu göstəricilər bazarda alış üçün istifadə oluna biləcək vəsaitlərin həcminin daraldığını göstərir.
Cənubi Koreya bazarındakı zəifləmə fonunda investorların bir hissəsi Tayvan səhmlərinə üstünlük verir. Bu ölkənin texnologiya sektoru süni intellektin qlobal təchizat zəncirində daha geniş imkanlara malikdir.
Tayvanın “Taiex” indeksi bu il 70% yüksəlib. Təqdim olunan məlumatlara görə, ötən rübdə indeks “Kospi”ni təxminən 23 faiz bəndi qabaqlayıb.
“UBS Global Wealth Management” texnoloji avadanlıqlar sahəsində geniş istehsal və təchizat ekosistemini, eləcə də iri texnologiya şirkətlərinin yüksək kapital xərclərini əsas gətirərək, süni intellekt sektoruna taktiki investisiyalar üçün Tayvan səhmlərinə üstünlük verdiyini bildirib.
Cənubi Koreya bazarında hazırkı geriləməyə baxmayaraq, ilin əvvəlindəki güclü yüksəliş və süni intellekt infrastrukturuna investisiyaların davam edəcəyi gözləntiləri ölkənin səhm bazarının ümumi illik nəticələrinə təsir göstərməkdə davam edir. Bununla belə, indeksin yarımkeçirici şirkətlərdən yüksək asılılığı və investorların ehtiyatlı mövqeyi bazarın gələcək dinamikası üçün əsas amillər olaraq qalır.
MONETAR.AZ
