Qlobal əmtəə birjalarında sənaye metalları ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FED) gələcək faiz siyasətini formalaşdıracaq rəsmi əmək bazarı hesabatı (Non-Farm Payrolls) ərəfəsində geri çəkilir. İnvestorların makroiqtisadi qeyri-müəyyənlik fonunda riskli aktivlərdən uzaq durması və müdafiə mövqeyi seçməsi metalların qiymətinə birbaşa mənfi təsir göstərib.
Həftənin ilk günlərində misin birja tarixindəki ikinci ən yüksək bağlanış qiymətlərindən birini test etməsinə baxmayaraq, qlobal geosiyasi böhran və texnologiya sektorundakı dalğalanmalar bu artım dalğasını qısamüddətli korreksiya ilə əvəz edib.
London Metal Exchange birjasında misin qiyməti 1,2% azalaraq bir ton üçün 13 760 dollara enib. Alüminium və sink isə hər biri 0,8% dəyər itirib.
Analitiklər sənaye metalları bazarındakı bu neqativ tendensiyanı həm monetar (pul-kredit), həm də geosiyasi faktorların sinerjisi ilə izah edirlər:
1. FED-in Faiz Artımı Qorxusu və Əmək Bazarı Faktoru
ABŞ-dan gələcək əmək bazarı statistikalarının məşğulluqda davamlı və güclü artımı ortaya qoyacağı gözlənilir. Güclü əmək bazarı isə iqtisadiyyatın hələ də "isti" olduğunun və inflyasiya təzyiqinin tam sovuşmadığının göstəricisidir. Bu ssenari bazar iştirakçıları arasında FED-in növbəti 12 ay ərzində faiz dərəcələrini yenidən artıra biləcəyinə dair ehtimalları gücləndirir. Daha yüksək faiz dərəcələri ABŞ dollarını gücləndirir və dollarla qiymətləndirilən xammalları digər valyuta sahibləri üçün bahalaşdıraraq tələbatı azaldır.
2. Yaxın Şərqdə Dalana Dirənən Atəşkəs Prosesi
ABŞ və İran arasında regional sülhün təmin olunması istiqamətində həftə ərzində aparılan diplomatik səylər uğursuzluqla nəticələnib. Tehran tərəfindən dəstəklənən Hezbollah hərəkatının Livandakı atəşkəs təklifini rəsmən rədd etməsi regional gərginliyi yenidən pik həddə çatdırıb. Bu geosiyasi qeyri-müəyyənlik qlobal təchizat zəncirini və sənaye istehsalını təhdid edərək metallara olan fiziki tələb perspektivini zəiflədir.
Nüfuzlu araşdırma mərkəzi BMI (Fitch Solutions qrupu) analitiklərinin mövzu ilə bağlı hesabatında deyilir: "Makroiqtisadi komandamızın Yaxın Şərqdə gərginliyin iyunun ortaları və ya sonuna doğru tədricən azalacağını nəzərdə tutan baza ssenarisində belə, metallara olan tələbatla bağlı risklər hələ də mənfi istiqamətdə qalmaqdadır."
Həm geosiyasi risklərin tam həll olunmaması, həm də FED-in daha sərt pul-kredit siyasətinə əl ata biləcəyi gözləntiləri yaxın dövrdə sənaye metalları bazarında qiymət dəyişkənliyini (volatilliyi) yüksək səviyyədə saxlayacaq. İstehsal sektorunun canlanması birbaşa bu iki fundamental problemin həllindən asılı olacaq.
MONETAR.AZ
