ABŞ-ın Meksika körfəzi sahillərində yerləşən liman infrastrukturu fiziki imkanlarının maksimum həddində işləyir. CNBC xəbər verir ki, dünyanın müxtəlif ölkələrindən gələn tanker gəmiləri ABŞ terminallarında növbəyə düzülərək xam neft yükləməyə çalışır. Bu tələbat İranla bağlı uzanan müharibənin yaratdığı yanacaq çatışmazlığı ilə izah olunur.
Kpler şirkətinin məlumatına görə, aprel ayında ABŞ-ın xam neft ixracı sutkada 5,2 milyon barelə çataraq tarixi rekord müəyyən edib. Bu, ABŞ-İsrail hərbi kampaniyasından əvvəl fevral ayında qeydə alınan 3,9 milyon barel/sutka göstəricisi ilə müqayisədə 30%-dən çox artım deməkdir.
İxrac artımının əsas mərkəzi Corpus Christi limanı olub. Müharibədən əvvəl də bu liman dünyanın ən böyük neft ixrac terminallarından biri idi və yalnız Ras Tanura (Səudiyyə Ərəbistanı) və Basra (İraq) kimi nəhəng limanlardan geri qalırdı. Hazırda isə Hörmüz boğazının faktiki blokadası səbəbindən bu regiondan tədarüklərin məhdudlaşması Corpus Christinin strateji əhəmiyyətini daha da artırıb.
Limanın baş direktoru Kent Britton bildirib ki, mart ayı müəssisənin tarixində ən yüklü dövr olub, 2026-cı ilin ilk rübü isə bütün rekordları yeniləyib. Müharibə başlayandan bəri neft ötürmə həcmi ötən ilin 2,2 milyon barel/sutka səviyyəsindən 2,5 milyon barel/sutkaya yüksəlib.
Mart ayında liman 200-lük normal göstəriciyə qarşı 240-dan çox iri tankerə xidmət göstərib. Hazırda ABŞ limanlarına hər gün 2 milyon barelə qədər tutumu olan 50–60 supertanker istiqamətlənir ki, bu da ötən illə müqayisədə iki dəfə çoxdur. Bu gəmilərin əksəriyyəti müharibədən əvvəl əsasən Yaxın Şərqdən neft alan Asiya ölkələri tərəfindən icarəyə götürülür.
Bununla belə, ekspertlər bildirir ki, bu tendensiya uzunmüddətli deyil və daha çox böhran dövrünə xas müvəqqəti tədbirdir.
Birincisi, texnoloji səbəblər var: ABŞ-ın yüngül, aşağı kükürdlü nefti Yaxın Şərqin yüksək kükürdlü neft növlərini tam əvəz edə bilmir, çünki bir çox Asiya neft emalı zavodları məhz həmin xammal üçün uyğunlaşdırılıb.
İkincisi, ABŞ-ın ixrac infrastrukturu artıq limitinə çatıb. Limanların fiziki imkanları sutkada 5 milyon bareldən çox ixrac etməyə imkan vermir. Məsələn, Corpus Christi limanı boru kəmərlərinin ötürücülük qabiliyyətinə görə maksimum 2,6 milyon barel/sutka ixrac edə bilir.
