Birləşmiş Ərərb Əmirliklərinin OPECdən çıxmaq qərarı daha yüksək hasilatı və daha aşağı neft qiymətlərini dəstəkləyən yeni “anti-OPEC” neft istehsalçıları klubunun formalaşmasının başlanğıcı ola bilər. Bu barədə BCA Research analitiklərinin hesabatında bildirilir.
Analitiklərin fikrincə, İranla müharibə Əbu-Dabinin təşkilatdan ayrılmasını sürətləndirsə də, əsas səbəblər hasilat kvotaları ilə bağlı fikir ayrılıqları və Saudi Arabia ilə geosiyasi rəqabət olub.
“BƏƏ getdikcə neft hasilatı siyasətini Ər-Riyadın qərarlarına tabe etdirmək istəmirdi”, — deyə hesabatda qeyd olunub. Analitiklər bildiriblər ki, ölkə hasilat güclərini artırdığı halda, OPEC məhdudiyyətlərindən narahatlıq duyurdu.
BCA Research hesab edir ki, BƏƏ aşağı büdcə tarazlıq səviyyəsi sayəsində bir çox Körfəz ölkələri ilə müqayisədə aşağı neft qiymətlərinə daha davamlıdır. Bundan əlavə, Əbu-Dabinin Strait of Hormuz yenidən açıldıqdan sonra hasilatı sürətlə artırmaq üçün daha çevik imkan əldə etmək istədiyi vurğulanır.
Analitiklər qeyd edirlər ki, BƏƏ-nin təşkilatdan ayrılması 2026-cı ildə neft bazarına dərhal ciddi təsir göstərməyəcək. Çünki Hörmüz boğazı ətrafında davam edən problemlər hələ də regional tədarükün əsas məhdudlaşdırıcı amili olaraq qalır.
Lakin uzunmüddətli perspektivdə bu addım OPEC-in neft qiymətlərini qorumaq imkanlarını zəiflədə bilər. Hesabatda bildirilir ki, kartelin qlobal hasilatdakı payının və ehtiyat istehsal gücünün azalması təşkilatın bazara təsir imkanlarını məhdudlaşdıra bilər.
BCA Research həmçinin qeyd edir ki, Venezuela və Kazakhstan kimi ölkələr gələcəkdə BƏƏ-nin yolunu seçə və hasilat artımını koordinasiyalı məhdudiyyətlərdən üstün tutan, ABŞ-yönümlü istehsalçılardan ibarət daha sərbəst bir blok yarada bilərlər.
Analitiklərin fikrincə, belə bir “anti-OPEC” klubunun yaranması uzunmüddətli dövrdə xam neft qiymətlərinə aşağı yönlü təzyiq göstərəcək.