Avropanın Rusiyadan sonra asılı vəziyyətə düşdüyü mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) bazarında yeni risklər qabarır. Fransa parlamentində Yaxın Şərq böhranı ilə bağlı keçirilən dinləmələrdə çıxış edən TotalEnergies şirkətinin baş direktoru Patrik Puiyanné (Patrick Pouyanné), ABŞ-ın artan LNG istehsalının faydalı olmasına baxmayaraq, Avropanın gələn qış mövsümündə Qətər tədarüklərindən asılılığını tam aradan qaldıra bilməyəcəyini bəyan edib.
Fransa İqtisadi Məsələlər Komissiyasındakı çıxışında Puiyanné, Yaxın Şərqdəki gərginliyin qlobal enerji qiymətləri üzərindəki manipulyasiya effektinə diqqət çəkib.
Xüsusilə son geosiyasi gərginliklər və dəniz marşrutlarındakı (məsələn, Hörmüz boğazı və Qırmızı dəniz sahili) blokadalar fonunda Qətər qazının Avropa bazarı üçün əhəmiyyəti daha da artıb. Qətər dünyanın ən böyük LNG ixracatçılarından biridir və Avropa ittifaqının baza (baza yükü) enerji ehtiyacının böyük bir qismini təmin edir.
ABŞ-dan gələn tankerlər Avropa limanlarına yönəlsə də, ümumi infrastruktur və müqavilə öhdəlikləri qış aylarında yaranacaq pik tələbatı təkbaşına qarşılamağa imkan vermir. Qətər tədarükündə yaranacaq hər hansı fasilə Asiya alıcılarını (Çin, Yaponiya) ABŞ qazına yönəldəcək və bu da Avropa üçün qiymətləri daha da bahalaşdıracaq.
Analitiklər qeyd edirlər ki, qitənin Rusiya boru qazından imtina etməsindən sonra daxili bazar tamamilə spot (anlık) LNG qiymətlərinə həssas hala gəlib.
Puiyanné-nin sözlərinə görə, Qətər qazının Avropaya tam həcmdə axması təxirəsalınmaz məsələdir. Avropa anbarları yay aylarında doldurulsa da, sərt qış rejimində Qətərdən davamlı gələn maye qaz tankerləri zənciri qırılarsa, qiymətlərdə kəskin korreksiyalar qaçılmaz olacaq.
MONETAR.AZ
