Saxaraaltı Afrika ölkələrinin aparıcı enerji ixracatçıları dövlət büdcələrinin əhəmiyyətli dərəcədə gücləndiyi bir dövrə daxil olur. Angola və Nigeria isə davamlı yüksək neft qiymətlərinin əsas benefisiarları kimi önə çıxır. Bu barədə Bank of America Global Research tərəfindən yayımlanan son hesabatda bildirilir.
Analitiklərin fikrincə, əvvəlki dövrlərdən fərqli olaraq, bu dəfə artan ixrac gəlirləri daxili siyasətdə aparılan islahatlarla dəstəklənir. Xüsusilə, bahalı dövlət subsidiyalarının ləğvi hökumətlərə uzun müddətdir təxirə salınan struktur islahatlarının nəticələrini əldə etməyə imkan verir.
Bu büdcə dönüşünün əsas hərəkətverici qüvvəsi yanacaq subsidiyalarının azaldılmasıdır. Tarixən bu subsidiyalar neft qiymətləri artdığı dövrlərdə dövlət büdcələri üçün ciddi yük yaradırdı. Hesabatda qeyd olunur ki, xüsusilə Nigeriya və Zambiya bu istiqamətdə xərcləri azaltmaqla maliyyə mövqelərini gücləndiriblər.
Əksinə, qiymət məhdudiyyətlərini saxlayan ölkələr məsələn, Seneqal sosial sabitliklə artan borc öhdəlikləri arasında çətin seçim qarşısında qalır.
Hesabatda həmçinin qeyd edilir ki, Qərbi Afrika İqtisadi və Valyuta İttifaqına daxil olan ölkələrin xarici balansları əvvəlki illərlə müqayisədə daha dayanıqlıdır. Yeni hasilatın bazara çıxması və qlobal tələbin güclü qalması regionun aparıcı ixracatçıları üçün cari hesab balansını müsbət istiqamətə dəyişib.
Bank of America Global Research xüsusilə vurğulayır ki, Anqola və Nigeriya həm cari hesabda, həm də büdcə balansında müsbət təsir əldə edərək “ikiqat üstünlük” qazanır.
Bununla belə, region üzrə perspektivlər bərabər deyil. Neft idxalçısı olan ölkələr məsələn, Keniya və Zambiya hələ də yüksək idxal xərcləri səbəbindən xarici təzyiqlərlə üzləşir.
Analitiklər hesab edir ki, hazırkı vəziyyət nadir fürsət pəncərəsi yaradır. Lakin bu ölkələrin uzunmüddətli uğuru əldə etdikləri neft gəlirlərindən nə dərəcədə səmərəli və intizamlı istifadə etmələrindən asılı olacaq.
MONETAR.AZ