Avropada topdansatış təbii qaz qiymətləri çərşənbə axşamı günü kəskin bahalaşıb. Yay mövsümündə gözlənilən anomal isti hava dalğası və Norveçdə planlaşdırılmamış texniki xidmət işləri enerji sektorunda qaz tələbatının artacağı ilə bağlı narahatlıqları gücləndirib.
Niderlandın TTF habında ən yaxın tədarük müddətli etalon qaz fyuçersinin qiyməti bazar ertəsi günü qeydə alınan itkiləri kompensasiya edərək 4,7% artıb və bir meqavat-saat üçün 46,54 avroya yüksəlib.
Böyük Britaniyada ən yaxın tədarük müddətli qaz kontraktının qiyməti də analoji dinamika nümayiş etdirərək 5,1% bahalaşıb və bir term üçün 111,00 pensə çatıb.
Meteoroloji proqnozlara əsasən, qarşıdakı iki həftə ərzində Şimal-Qərbi Avropanın bir hissəsində və İtaliyada güclü isti hava dalğası müşahidə olunacaq. Temperaturun yüksəlməsi kondisionerləşdirmə sistemləri üçün elektrik enerjisinə tələbatı artıracaq ki, bu da qazla işləyən elektrik stansiyalarının istehsal həcmini yüksəltməsini zəruri edə bilər.
Təklif tərəfində isə Avropanın ən iri boru kəməri qaz tədarükçüsü olan Norveçdən ixrac həcmləri azalıb. Buna səbəb Nyhamna qaz emalı zavodunda və Troll qaz yatağında planlaşdırılmamış texniki xidmət işlərinin gözləniləndən uzun çəkməsi olub.
Qiymətlərə əlavə dəstək verən digər amil Avropanın yeraltı qaz anbarlarının doldurulma tempinin mövsüm üçün xarakterik səviyyədən geri qalmasıdır.
Gas Infrastructure Europe (GIE) təşkilatının son məlumatlarına görə, Avropadakı qaz anbarlarının doluluq səviyyəsi 43,1% təşkil edir. Bu göstərici tənzimləyici tələblərə uyğun olsa da, ötən ilin eyni dövründə qeydə alınmış 51,4% səviyyəsindən əhəmiyyətli dərəcədə aşağıdır.
Analitiklərin fikrincə, Asiya bazarında mayeləşdirilmiş təbii qaza (MTQ) yüksək tələbat spot yüklərin bir hissəsinin Avropa əvəzinə Asiya istiqamətinə yönəlməsinə səbəb olur. Bu isə Avropa qaz bazarında qiymət dəyişkənliyini artırır və regionun sabit boru kəməri tədarükündən asılılığını gücləndirir.
Bazar iştirakçıları hesab edirlər ki, isti hava proqnozları təsdiqlənərsə, həftənin sonunadək qaz qiymətləri yüksək səviyyədə qala bilər. Bununla belə, Norveçdən qaz tədarükünün gözləniləndən tez bərpa olunması qiymətlərdə daha kəskin artımın qarşısını ala bilər.
MONETAR.AZ
