Dünya əmtəə bazarında ötən həftə qiymətlər kəskin dəyişib. Qızıl, gümüş və platin ucuzlaşıb, neft və təbii qaz bahalaşıb. Yaxın Şərqdə gərginlik, inflyasiya narahatlıqları və ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (Fed) faizləri yüksək saxlaya biləcəyi gözləntiləri bazara təsir göstərib.
Monetar.az xəbər verir ki, həftə ərzində qızılın unsiyası 4%, platinin qiyməti 4,9%, gümüş 5,3%, palladium isə 6,5% ucuzlaşıb.
Qızılın bir unsiyasının qiyməti iyul ayından bəri ilk dəfə 4 000 dollardan aşağı düşüb. Gümüşün qiyməti 53 dollara enərək 2025-ci ilin noyabrından, palladium isə 1 039,55 dollara düşərək 2025-ci ilin iyunundan bəri ən aşağı səviyyələrini görüb.
Analitiklərin fikrincə, neftin bahalaşması inflyasiyanı artıraraq mərkəzi bankların sərt pul siyasətini davam etdirməsi ehtimalını gücləndirir. Yüksək faizlər isə gəlir gətirməyən qızıl kimi qiymətli metallara marağı azaldır. Sənaye tələbi ilə bağlı narahatlıqlar da gümüş və digər metalların qiymətlərinə təzyiq göstərir.
Mis ucuzlaşıb, nikel 3,3% bahalaşıb
Əlvan metallar bazarında misin qiyməti 0,8% azalıb. Sink 1,2%, alüminium 1,3%, qurğuşun 1,5%, nikel isə 3,3% bahalaşıb.
London Metal Birjasında mis ehtiyatlarının artması bu metalın qiymətinin azalmasına səbəb olub. Yaxın Şərqdə gərginliyin alüminium tədarükünü məhdudlaşdıra biləcəyi ehtimalı qiymətləri yüksəldib. İndoneziyada nikel istehsalının azala biləcəyi barədə xəbərlər də bu metalın bahalaşmasına təsir göstərib.
Neft 6,5%, təbii qaz 7,3% bahalaşıb
Enerji bazarında isə əks istiqamətli hərəkət qeydə alınıb. Dekabr fyuçersləri üzrə “Brent” markalı neftin bir barelinin qiyməti həftə ərzində 6,5% artıb.
Avropanın əsas qaz ticarət məntəqələrindən biri olan Niderlandın TTF platformasında noyabr fyuçersləri üzrə təbii qazın qiyməti 7,3% yüksəlib. Bir meqavat-saat qazın qiyməti 94 avroya çataraq 2022-ci ilin dekabrından bəri ən yüksək səviyyəyə qalxıb.
Bahalaşmaya Hörmüz boğazından daşımaların çətinləşməsi, Yaxın Şərqdə münaqişələr və qış mövsümü ərəfəsində qaz anbarlarının doluluq səviyyəsinin aşağı olması təsir göstərib.
Buğda və qarğıdalı ucuzlaşıb
Kənd təsərrüfatı məhsulları bazarında buğdanın qiyməti 5,4%, qarğıdalının qiyməti isə 3,9% azalıb. Buğdanın bir buşelinin qiyməti 6,21 dollara, qarğıdalının qiyməti isə 4,53 dollara düşüb. Hər iki məhsulun qiyməti iyul ayından bəri ən aşağı səviyyəni görüb.
Rusiya-Ukrayna müharibəsinin başa çata biləcəyi ilə bağlı nikbinlik buğda və qarğıdalı təchizatı üzrə narahatlıqları azaldıb. Bununla yanaşı, soya paxlası 0,7%, düyü isə 1,2% bahalaşıb.
Digər məhsullar arasında şəkərin qiyməti 2,8%, kakaonun qiyməti isə 1,5% azalıb. Qəhvə 0,1%, pambıq isə 0,4% bahalaşıb.
Beləliklə, ötən həftə əmtəə bazarında qiymətlərin istiqaməti məhsul növünə görə fərqlənib: geosiyasi gərginlik enerji daşıyıcılarını bahalaşdırdığı halda, yüksək faiz gözləntiləri qiymətli metallara təzyiq göstərib.