Kanadada ümumi inflyasiya mart ayında 2,4%-ə yüksəlib. Bu, fevralda qeydə alınan 1,8%-lik artımla müqayisədə nəzərəçarpacaq sıçrayışdır. Kanada Statistika İdarəsi bazar ertəsi bildirib ki, istehlak qiymətləri indeksi aylıq ifadədə 0,9% artıb, mövsümi düzəliş nəzərə alındıqda isə 0,5% yüksəlib.
Artımın əsas səbəbi Yaxın Şərqdə davam edən geosiyasi qeyri-sabitlik fonunda enerji daşıyıcılarının qiymətlərində kəskin yüksəliş olub. Təkcə mart ayında benzinin qiyməti 21,2% artıb ki, bu da müşahidələr tarixində bu yanacaq növü üzrə ən böyük aylıq artım sayılır.
Benzin kimi dəyişkən komponent istisna edildikdə, əsas inflyasiya təzyiqi ay ərzində əksinə zəifləmə əlamətləri göstərib. Bu göstəriciyə əsasən, İQİ martda illik ifadədə 2,2% artıb ki, bu da fevraldakı 2,4%-dən aşağıdır.
Qida məhsullarının bahalaşması da əlavə təzyiq yaradıb: mağaza məhsullarının qiymətləri illik 4,4% artıb. Təzə tərəvəzlər 7,8% bahalaşıb, çünki istehsal ölkələrində əlverişsiz hava şəraiti bibər və kərəviz kimi məhsulların təchizatını məhdudlaşdırıb.
İqtisadçılar bildirirlər ki, ümumi göstərici gözləntilərdən bir qədər aşağı olub, baxmayaraq ki, aylıq artım kəskinləşib. CIBC Economics-dən Endryu Qrentam qeyd edib ki, “hamı bilirdi ki, martda inflyasiya benzin qiymətlərinə görə artacaq, əsas sual bu artımın nə qədər olacağı idi”.
Əsas inflyasiya göstəriciləri nisbətən sabit qalıb ki, bu da mərkəzi bankın faiz siyasətini dəyişmədən davam etdirməsinə imkan yarada bilər. Qrentam hesab edir ki, mövcud iqtisadi zəifləmə bu göstəricilərin yenidən sürətlə artmasının qarşısını alacaq və Kanada Bankına 2026-cı ilə qədər gözləmə mövqeyində qalmağa imkan verəcək.
Eyni zamanda, federal vergi güzəştlərinin (GST/HST) 2025-ci ildə başa çatmasının yaratdığı “baza effekti” inflyasiyaya aşağı istiqamətli təzyiq göstərməkdə davam edir. Kanada Statistika İdarəsi bildirib ki, “GST/HST-nin ləğvi səbəbindən baza effekti yalnız 2026-cı ilin martında sona çatacaq”.
Regional məlumatlara görə, qiymət artımı bütün əyalətlərdə sürətlənib, lakin Kvebekdə daha zəif artım müşahidə olunub. Gələcək perspektivdə analitiklər enerji qiymətlərinin daha da yüksələcəyini və bunun aprel ayında ümumi inflyasiyanı 3%-ə yaxınlaşdıracağını gözləyirlər.
MONETAR.AZ
