Asiya-Sakit okean regionunun iqtisadi nəhəngləri ciddi bir valyuta böhranı ilə üz-üzədir. ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FED) inflyasiya təzyiqləri fonunda faiz dərəcələrini gözləniləndən daha uzun müddət yüksək saxlayacağı, hətta yeni artımlara gedəcəyi barədə siqnallar (xüsusilə Dallas FED sədri Lorie Logan-ın son şərhləri) dolları qlobal miqyasda şahə qaldırıb.
Bu amil Yaxın Şərqdəki gərginlik səbəbindən yüksək qalan neft qiymətləri ilə birləşərək, enerji idxalından asılı olan Asiya ölkələrindən kapital qaçışını sürətləndirib. Bloomberg-in məlumatına görə, region hökumətləri milli valyutalarının nəzarətsiz ucuzlaşmasının qarşısını almaq üçün maliyyə müdafiəsi və intervensiya (bazara birbaşa müdaxilə) tədbirlərini maksimum həddə çatdırıblar.
Asiya Mərkəzi Bankları kəskinləşən bazar şəraitinə qarşı fərqli taktiki alətlərdən (faiz artımı, birbaşa dollar satışı, vergi güzəştləri) istifadə edirlər:
BNY-nin Asiya-Sakit Okean regionu üzrə baş bazar strateqi Vi Xun Çonq (Wee Khoon Chong) qeyd edir ki, sürətlə dəyişən bazar konyukturası regionun mərkəzi banklarını "yüksək döyüş hazırlığı" vəziyyətində saxlamağa məcbur edir. Bu gərginlik birbaşa rəsmi rəqəmlərdə də özünü büruzə verir:
-
Bloomberg Asiya Valyutaları İndeksi: Ardıcıl dördüncü ticarət günüdür ki, dollar qarşısında dəyər itirir.
-
Ən Çox Zərər Çəkənlər: Cari trenddə ən kəskin eniş Cənubi Koreya vonu və İndoneziya rupiyasında qeydə alınıb.
-
Filipin və İndoneziya Modeli: Hər iki ölkə yerli aktivlərin cəlbediciliyini qorumaq üçün faiz dərəcələrini artırsa da, FED-in qlobal təzyiqi bu addımların effektini xeyli neytrallaşdırır. Asiya ölkələrinin valyuta ehtiyatları kifayət qədər güclü olsa da, FED-in sərt pul-kredit siyasəti ilə təkbaşına mübarizə aparmaq qeyri-mümkündür. Əgər qlobal neft qiymətləri Yaxın Şərq böhranı fonunda yüksəlməkdə davam edərsə, mərkəzi bankların daxili müdaxilələri yalnız prosesi ləngidə bilər, lakin trendi tamamilə geri döndərmək üçün FED-in ritorikasının yumşalması və ya qlobal iqtisadiyyatda soyuma bəyanatları şərtdir.
MONETAR.AZ