Cibimizi hansı faizlər vuracaq? Maliyyə qurumlarından inflyasiya proqnozları

Cibimizi hansı faizlər vuracaq?

Azərbaycanın makroiqtisadi sabitliyinin ən mühüm göstəricilərindən biri olan inflyasiya dövlət qurumlarının və beynəlxalq maliyyə institutlarının diqqət mərkəzindədir. Dövlət Statistika Komitəsinin rəsmi məlumatlarına əsasən, 2024-cü ildə qeydə alınan 2,2 faizlik aşağı göstəricidən sonra, 2025-ci ildə orta illik inflyasiya kəskin artaraq 5,6 faiz təşkil edib. Növbəti iki il üçün açıqlanan fərqli proqnozlar daxili və xarici iqtisadi faktorların qiymətlər dinamikasına təsiri barədə analitik müzakirələrə yol açır.

Asiya İnkişaf Bankı (ADB) tərəfindən yayımlanan "Asiyanın İnkişaf Perspektivləri" adlı iyul icmalına əsasən, Azərbaycanda orta illik inflyasiyanın 2026-cı ildə 5,7 faizədək yüksələcəyi, 2027-ci ildə isə bir qədər səngiyərək 4,9 faizə enəcəyi proqnozlaşdırılır. Beynəlxalq bank bu artımı qlobal bazarlardakı idxal inflyasiyası ilə əlaqələndirir. Niderlandın ən böyük maliyyə qruplarından olan "ING Group" isə daha yüksək bədbinlik nümayiş etdirərək illik inflyasiyanın 2026-cı ildə 5,8 faiz, 2027-ci ildə isə 5,6 faiz səviyyəsində qalacağını gözləyir.

Azərbaycanın iqtisadi idarəetmə orqanları isə beynəlxalq qurumlara nisbətən daha nikbin proqnozlarla çıxış edirlər. İqtisadiyyat Nazirliyinin rəsmi hədəflərinə görə, ölkədə orta illik inflyasiya 2026-cı ildə 4,8 faiz, 2027-ci ildə isə 4,5 faiz təşkil edəcək. Azərbaycan Mərkəzi Bankının (AMB) fevral ayında yenilədiyi pul-kredit siyasəti sənədlərində isə inflyasiyanın cari ildə 5,5 faiz civarında olacağı, 2027-ci ildə isə tənzimləmə tədbirləri sayəsində 4 faizlik optimal hədəf diapazonuna enəcəyi proqnozlaşdırılır.

Beynəlxalq reytinq agentlikləri və digər qlobal təşkilatlar arasında isə kəskin fikir ayrılıqları mövcuddur. Məsələn, Fitch Solutions 2026-cı il üçün 5,5 faiz, 2027-ci il üçün isə 4,8 faiz proqnozlaşdırdığı halda, Fitch Ratings agentliyi cari il üçün inflyasiyanı 4,6 faiz səviyyəsində qiymətləndirir. Moody's beynəlxalq reytinq agentliyi isə Azərbaycan üçün 3 faizlik olduqca mühafizəkar və aşağı inflyasiya proqnozu irəli sürüb.

Ən aşağı göstəriciləri isə Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) və Dünya Bankı gözləyir. BMT bu il Azərbaycanda inflyasiyanın 3,1 faiz olacağını təxmin etdiyi halda, Dünya Bankı ölkədə makroiqtisadi sabitliyin və sərt pul siyasətinin təsiri ilə inflyasiyanın cəmi 2,3 faiz səviyyəsində qərarlaşacağını proqnozlaşdırır. Müxtəlif qurumların təqdim etdiyi bu fərqli rəqəmlər göstərir ki, daxili bazarda qiymətlərin bahalaşma sürəti qlobal enerji qiymətlərindən və hökumətin atacağı fiskal addımlardan birbaşa asılı olacaq.

MONETAR.AZ