Ağ Evin Milli İqtisadi Şurasının direktoru Kevin Hassett sentyabr ayı üzrə istehlak qiymətləri indeksinin (CPI) açıqlanmasından sonra ABŞ-da inflyasiyanın xüsusi diqqət tələb etdiyini bildirib.
CNBC-yə danışan Hassettin açıqlaması inflyasiyanın son beş ayın ən yüksək səviyyəsinə yüksəlməsi və ABŞ Federal Ehtiyat Sisteminin (FES) oktyabrın 27-28-də keçiriləcək iclası ərəfəsində iqtisadi siyasətlə bağlı müzakirələrin gücləndiyi vaxta təsadüf edir.
Təqdim olunan məlumatlara görə, sentyabrda ABŞ-da istehlak qiymətləri aylıq müqayisədə 0,6%, illik müqayisədə isə 3,7% artıb. Ərzaq və enerji qiymətləri nəzərə alınmadan hesablanan baza inflyasiyası da aylıq 0,3% yüksələrək analitiklərin gözləntilərini üstələyib.
Hassettin sözlərinə görə, əvvəlki üç ayın göstəriciləri inflyasiyanın nəzarət altında olduğunu göstərsə də, son artımın xarakteri hələ tam aydın deyil. Onun fikrincə, bu, qiymət artımının ümumi azalma tendensiyasında müvəqqəti fasilə və ya daxili tələbin həddindən artıq güclənməsinin əlaməti ola bilər.
Ağ Ev rəsmisi otel, kurort və aviadaşımalarla bağlı xərclərin artmasına diqqət çəkərək, istehlakçıların yüksək xərcləmə fəallığının inflyasiyaya təsir göstərə biləcəyini vurğulayıb. O, iqtisadi artımın 4%-ə yaxınlaşması fonunda FED-in istehlak dinamikasını diqqətlə izləməsinin vacibliyini qeyd edib.
Hassett, həmçinin süni intellekt sektorundakı borc öhdəliklərinin və kredit risklərinin monitorinq edildiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, hazırda panikaya əsas yoxdur, lakin maliyyə risklərinin izlənilməsi davam etdirilir.
FED sədri Kevin Uorşun son açıqlamalarında pul siyasətinin gələcək istiqaməti ilə bağlı konkret siqnal vermədiyi bildirilir.
Beynəlxalq Valyuta Fondunun Banqkokda keçirilən illik toplantısında çıxış edən Uorş faiz qərarlarının əvvəlcədən müəyyənləşdirilməyəcəyini və yeni iqtisadi məlumatların əsas götürüləcəyini vurğulayıb.
O, qiymət sabitliyinin mərkəzi bankın əsas öhdəliklərindən biri olduğunu xatırladıb. Hassett isə FED-in müstəqilliyinə hörmət etdiklərini və Uorşun müvafiq qərarı verəcəyinə inandıqlarını bildirib.
İnflyasiyanın yenidən sürətlənməsi FED-in faiz siyasəti ilə bağlı qərarlarını çətinləşdirə bilər. Qiymət artımının davam etməsi faizlərin daha uzun müddət yüksək saxlanılması ehtimalını gücləndirə bilər. Digər tərəfdən, inflyasiyanın müvəqqəti sıçrayış olduğu təsdiqlənərsə, siyasətin sərtləşdirilməsinə ehtiyac azala bilər.
ABŞ-da inflyasiya ilə bağlı narahatlıqlar yalnız daxili istehlakla məhdudlaşmır. Enerji qiymətləri, sənaye xammalının təchizatı və geosiyasi gərginlik də qiymət dinamikasına təsir edən amillər sırasındadır.
Avropada qaz ehtiyatlarının səviyyəsi, Çinin günəş enerjisi və metal sektorundakı ixrac siyasəti, eləcə də mis bazarında təklif çatışmazlığı ilə bağlı narahatlıqlar istehsal xərclərinin artması riskini yaradır. Belə vəziyyət şirkətlərin xərclərini yüksəldə və qiymətlərin aşağı düşməsini çətinləşdirə bilər.
Eyni zamanda, texnologiya və avtomobil sektorunda şirkətlərin investisiya və xərcləmə qərarları qlobal iqtisadi mənzərəyə təsir göstərir. Süni intellekt sahəsində borclanma, yarımkeçirici istehsalı və kritik minerallara çıxış uğrunda rəqabət investorların diqqətində qalır.
Oktyabr iclası ərəfəsində əsas məsələ inflyasiyanın son artımının davamlı olub-olmayacağıdır. İstehlak xərclərinin güclü qalması və enerji qiymətlərinin yüksəlməsi FED-in faizləri azaltmaq imkanlarını məhdudlaşdıra bilər.
Bununla belə, yekun qərar inflyasiya, əmək bazarı və iqtisadi artımla bağlı məlumatların məcmusundan asılı olacaq. Mərkəzi bankın hansı addımı atacağı barədə dəqiq nəticə çıxarmaq üçün əlavə statistik göstəricilər və rəsmi açıqlamalar gözlənilir.
MONETAR.AZ