ABŞ-nin aparıcı investisiya bankı Morgan Stanley-nin son qlobal hesabatına əsasən, Yaponiyanın avtomobil nəhəngləri 2026-cı ilin aprel ayında qarışıq nəticələr nümayiş etdiriblər. Qlobal geosiyasi gərginliklər və regional logistika zəncirindəki qırılmalar fonunda yapon brendlərinin ümumi dünya istehsalı 1,96 milyon ədəd təşkil edib ki, bu da ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 1% minimum artım deməkdir.
Layihənin və istehsal coğrafiyasının əsas disbalansı daxili və xarici bazarlar arasındakı fərqdə özünü qabarıq göstərir:
Morgan Stanley analitikləri avtomobil komponentləri (ehtiyat hissələri) sektoru üçün bu nəticələri "neytral" qiymətləndiriblər. Yaxın Şərqdəki hərbi münaqişələr səbəbindən regiona ixracın kəskin (bəzi brendlərdə 90%-dən çox) azalmasına baxmayaraq, Yaponiyanın daxili fabrikləri hələlik bu zərbəni kompensasiya edə bilir.
Yaponiyanın daxilində istehsal 651 min ədədə çataraq illik ifadədə 8% artıb. Xarici ölkələrdə istehsal isə 1,31 milyon ədəd təşkil edib və 2025-ci ilin aprel ayı ilə müqayisədə 2% azalıb.
Təhlildə qeyd olunur ki, Yaxın Şərq və Hörmüz boğazındakı gərginlik səbəbindən qlobal logistika problemləri nafta əsaslı qatran materiallarının (avtomobil plastikləri və detalları üçün xammal) tədarükünü iflic edərsə, yaxın aylarda qlobal yapon avtomobil istehsalı ciddi məhdudiyyətlərlə və məcburi ixtisarlarla üzləşə bilər.
Aprel ayında yapon brendlərinin fərdi performansı kəskin şəkildə fərqlənib. Suzuki və daxili bazara yönələn Mazda önə çıxdığı halda, Honda və Nissan Çindəki mövqelərini itirməkdə davam edir:
-
🔺 Suzuki (+11%): Ayın mütləq lideri. Mini-avtomobil seqmentində qlobal tələbatın artması fonunda ikirəqəmli artım qeydə alınıb.
-
🔺 Mazda (+4%) & Mitsubishi Motors (+1%): Stabil artım tempini qoruyublar.
-
🔺 Toyota (+2%): Yaxın Şərq böhranı səbəbindən qlobal satışları ardıcıl 3-cü aydır azalsa da (Daihatsu daxil 902 min ədəd), istehsal gücünü qoruyaraq qlobal konveyer fəaliyyətini 2% artıra bilib.
-
🔻 Honda (-1%) & Nissan (-5%): Hər iki nəhəng xüsusilə Çin bazarında ikirəqəmli templərlə geriləyib. Çinli yerli elektrikli avtomobil (EV) istehsalçılarının aqressiv rəqabəti yaponların bu ölkədəki zavodlarını çətin vəziyyətdə qoyub.
-
🔻 Subaru (-9%): İxracyönümlü komponent çatışmazlığı səbəbindən ən böyük enişlərdən birini yaşayıb.
Morgan Stanley-nin rəyinə görə, Çin bazarındakı bu kəskin azalma avtomobil komponentləri tədarükçülərini yaxın müddətdə Çindəki zavodlarında sabit xərclərin azaldılması və struktur islahatları kimi radikal addımlar atmağa məcbur edəcək.
MONETAR.AZ
