İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatı laureatları Corc Akerlof və Robert Şiller azad bazarların yalnız insanların ehtiyaclarını qarşılayan məhsul və xidmətlər yaratmadığını, eyni zamanda istehlakçıların zəifliklərindən istifadə edən manipulyativ biznes praktikaları üçün də imkan yarada bildiyini bildiriblər.
Monetar.az xəbər verir ki, müəlliflərin fikrincə, bazar iqtisadiyyatında şirkətlər istehlakçıların qərarvermə prosesindəki psixoloji və informasiya zəifliklərindən istifadə etmək imkanına malikdirlər. Bu isə bəzi hallarda insanların öz maraqlarına tam uyğun olmayan qərarlar qəbul etməsinə səbəb ola bilər.
Akerlof və Şiller manipulyativ biznes praktikasını xərçəng hüceyrələrinə bənzədirlər. Onların yanaşmasına görə, bu cür davranışlar bazar sisteminin daxilində formalaşaraq onun normal mexanizmlərindən istifadə edə bilər.
İqtisadçılar həmçinin rəqabətin şirkətləri daha aqressiv kommersiya strategiyalarına sövq edə biləcəyini qeyd edirlər. İstehlakçıların zəifliklərindən istifadə etməkdən imtina edən menecerlər rəqabət şəraitində bunu edən şirkətlərlə müqayisədə kommersiya baxımından əlverişsiz vəziyyətə düşə bilərlər.
Bu yanaşma davranış iqtisadiyyatı ilə əlaqələndirilir. Sözügedən istiqamət insanların iqtisadi qərarlarının hər zaman tam rasional olmadığını, psixoloji amillərin və informasiya məhdudiyyətlərinin də qərarlara təsir etdiyini araşdırır.
Corc Akerlof 2001-ci ildə informasiya asimmetriyası üzrə araşdırmalarına görə İqtisadiyyat üzrə Nobel mükafatına layiq görülüb. Robert Şiller isə 2013-cü ildə aktiv qiymətlərinin empirik təhlili və maliyyə bazarlarında qiymət formalaşmasına dair araşdırmalarına görə Nobel mükafatı alıb.
