Gümüş bazarı 2026-cı ildə ardıcıl altıncı ildir təklif kəsiri ilə üzləşə bilər. Günəş paneli istehsalçılarının metal sərfiyyatını azaltması və investorların satışlarının fiziki bazardakı təzyiqi zəiflətməsi fonunda belə, hasilat və təkrar emaldan əldə olunan ümumi təklif tələbatı ödəmək üçün kifayət etməyəcək.
“Bloomberg” agentliyinin yazdığına görə, istehsalçılar tərəfindən maliyyələşdirilən Gümüş İnstitutunun (Silver Institute) ilkin proqnozuna əsasən, bu il sənaye müəssisələri, zərgərlik sektoru, eləcə də külçə və sikkə investorlarının ümumi gümüş tələbatı 5% azalaraq 1,08 milyard unsiyaya düşəcək. Buna baxmayaraq, tələb hasilat və təkrar emaldan formalaşan ümumi təklifi 35 milyon unsiya üstələyəcək.
Gümüş bazarında ilin ilk ayları kəskin qiymət dalğalanmaları ilə yadda qalıb. Spekulyativ alışların təsiri ilə metalın qiyməti bir neçə həftə ərzində təxminən 70% bahalaşsa da, yanvarın sonunda bu artımın böyük hissəsini itirib. Sonrakı dövrdə qiymətlər əsasən eniş istiqamətində hərəkət edib. Oktyabrda isə investor marağının zəifləməsi fonunda gümüş bu il ilk dəfə bir unsiya üçün 50 dollar həddindən aşağı düşüb.
Gümüşün yüksək qiyməti zərgərlik və sənaye istehsalçılarını alternativ materiallara keçməyə və ya məhsullarında istifadə olunan metalın miqdarını azaltmağa sövq edir. Bu tendensiya xüsusilə günəş energetikası sektorunda nəzərə çarpır.
Bahalı xammalın sərfiyyatını optimallaşdırmağa çalışan istehsalçılar səbəbindən bu il fotoelektrik panellərdə gümüşə tələbatın 21% azalacağı gözlənilir.
Gümüş İnstitutu üçün məlumatları hazırlayan “Metals Focus” konsaltinq şirkətinin idarəedici direktoru Filip Nyuman günəş energetikası üzrə rekord tələbat dövrünün artıq geridə qaldığını və bu tendensiyanın zəifləməkdə davam edəcəyini bildirib. Bununla belə, onun fikrincə, günəş energetikası yaxın bir neçə il ərzində gümüş bazarının mühüm istehlak istiqamətlərindən biri olaraq qalacaq.
BMO Capital Markets analitikləri də bazarda struktur dəyişikliyinin baş verdiyini düşünürlər. Onların qiymətləndirməsinə görə, son beş ildə gümüşə tələbat artımının 55%-i günəş energetikasının payına düşüb. Lakin günəş panellərinin quraşdırılmasının ləngiməsi və istehsalda metala qənaət edilməsi nəticəsində 2030-cu ilə qədər bu seqment əvvəlki artımın təxminən yarısını itirə bilər. Beləliklə, hazırda tələbatın əsas artım mənbələrindən biri olan günəş energetikası gələcəkdə bazar üçün məhdudlaşdırıcı amilə çevrilə bilər.
BMO analitikləri ənənəvi təklif kəsiri hesablamalarının bazarın real vəziyyətini tam əks etdirməyə biləcəyini də vurğulayırlar. Onların fikrincə, külçə və sikkə alışlarının ümumi tələbat göstəricisinə daxil edilməsi müəyyən çaşqınlıq yaradır. Çünki investorların aldığı metalın əhəmiyyətli hissəsi yerüstü ehtiyatlarda qalır və qiymətlər yüksəldikdə yenidən bazara çıxarıla bilər.
Bu səbəbdən bank təklifi sənaye və zərgərlik sektorunun faktiki istehlakı ilə müqayisə etməyə üstünlük verir. Belə yanaşma əsasında BMO investorların udmalı olacağı getdikcə daha böyük təklif profisiti proqnozlaşdırır.
Bununla yanaşı, bazarda artım potensialı olan istiqamətlər də mövcuddur. Filip Nyumanın sözlərinə görə, günəş energetikasından kənar sənaye sahələrinin gümüş istehlakı bu il 4,5% artacaq.
O, investor marağının yenidən güclənəcəyi təqdirdə bazarda alış mövqelərini artırmaq üçün kifayət qədər imkanların olacağını bildirib.
WarrenAI 2.0-ın gümüş fyuçersləri üzrə texniki təhlilinə əsasən, metalın qiyməti 50,07 dollar ətrafında ticarət olunur. Həftəlik azalma 3,58%, aylıq geriləmə isə 15,87% təşkil edir. Hazırda qiymət 48,62-48,90 dollar diapazonunda yerləşən tələb zonasını sınaqdan keçirir.
Texniki göstəricilər ümumi trendin hələ də eniş istiqamətində olduğunu göstərir. Gümüşün qiyməti 20 günlük eksponensial hərəkətli ortalamadan (EMA20) – təxminən 53,2 dollardan, eləcə də 50, 100 və 200 günlük sadə hərəkətli ortalamalardan (SMA) – müvafiq olaraq 58,9, 61 və 68,4 dollardan aşağıdır.
ADX göstəricisinin 43 ətrafında olması trendin güclü olduğunu, −DI göstəricisinin 28, +DI göstəricisinin isə 12 səviyyəsində qeydə alınması satıcıların bazarda üstün mövqeyini qoruduğunu göstərir.
Qiymətin yüksəlişə keçməsi üçün ilk növbədə 48,62-48,90 dollarlıq tələb zonasının qorunması vacibdir. Yuxarı istiqamətdə ilkin hədəflər 51,10-51,34 dollar, daha sonra 53,50 dollar və 55,0-55,6 dollar diapazonudur. Gündəlik bağlanışın 53,50 dollardan yuxarı olması qiymət qrafikində ilk daha yüksək maksimumun formalaşmasına şərait yarada bilər.
Əksinə, qiymətin 48,62 dollardan aşağı bağlanması mövcud eniş strukturundan çıxışı təsdiqləyə və 46,5 dollar səviyyəsinə doğru geriləmə riskini artıra bilər. Daha aşağı hədəflər isə 41,1 və 39,7 dollar kimi göstərilir.
MONETAR.AZ
