Azərbaycan manatının həm nominal, həm də real effektiv məzənnəsində artım qeydə alınıb. Monetar.az Azərbaycan Mərkəzi Bankına (AMB) istinadən xəbər verir ki, bu il oktyabrın 1-nə manatın xarici valyutalara nisbətən nominal effektiv məzənnəsi 105,7 bənd təşkil edib.
Bu göstərici sentyabrın 1-i ilə müqayisədə 0,8 bənd, ilin əvvəlinə nisbətən 3,2 bənd, ötən ilin eyni tarixi ilə müqayisədə isə 3,1 bənd yüksəlib.
Hesabat dövründə manatın real effektiv məzənnəsi 116,9 bənd təşkil edib. Bu, aylıq müqayisədə 1,2 bənd, ilin əvvəlinə nisbətən 1,1 bənd, 2025-ci il oktyabrın 1-i ilə müqayisədə isə 1,8 bənd çoxdur.
Nominal effektiv məzənnə manatın Azərbaycanın əsas ticarət tərəfdaşlarının valyutalarına qarşı məzənnəsinin çəkili göstəricisidir. Bu indeksdə artım manatın həmin valyutalar qarşısında ümumi mövqeyinin möhkəmlənməsinə işarə edə bilər. Real effektiv məzənnə isə valyuta məzənnələri ilə yanaşı, ölkələr arasındakı qiymət səviyyəsi və inflyasiya fərqlərini də nəzərə alır. Bu səbəbdən real effektiv məzənnənin artması Azərbaycanın xarici ticarətdə qiymət rəqabətliliyinə təsir edə bilər.
Real effektiv məzənnənin yüksəlməsi, digər şərtlər eyni qaldıqda, Azərbaycan məhsullarını xarici bazarlarda nisbətən bahalı, idxal məhsullarını isə yerli alıcılar üçün nisbətən əlçatan edə bilər. Bu, ixracatçıların rəqabət qabiliyyətinə təzyiq yarada bilər.
Bununla belə, məzənnə indeksinin artması avtomatik olaraq ixracın azalması və ya idxalın artması demək deyil. Nəticələr dünya bazarındakı qiymətlərdən, məhsuldarlıqdan, ticarət tərəfdaşlarının inflyasiyasından və daxili istehsal xərclərindən də asılıdır.
