Yaxın Şərqdə İranın iştirakı ilə hərbi qarşıdurmanın genişlənməsi və Hörmüz boğazı vasitəsilə enerji daşıyıcılarının nəqlinin pozula biləcəyi ilə bağlı narahatlıqlar fonunda Avropada təbii qazın topdansatış qiymətləri 2023-cü ilin əvvəlindən bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb.
Treyderlərin qiymətlərə artan geosiyasi risk mükafatını daxil etməsi nəticəsində Niderlandın TTF habı üzrə etalon təbii qaz fyuçersləri bir meqavat-saat üçün 75 avro həddini ötüb. Böyük Britaniyada analoji topdansatış qaz müqavilələrinin qiyməti isə bir term üçün 186 pensə qədər yüksəlib.
Qiymət artımı Yaxın Şərqdə davam edən hərbi əməliyyatların mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) tankerlərinin Fars körfəzi üzərindən daşınmasına mənfi təsir göstərə biləcəyi ilə bağlı narahatlıqların güclənməsini əks etdirir.
Hörmüz boğazı qlobal LNG tədarükü baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır. Xüsusilə dünyanın aparıcı LNG ixracatçılarından biri olan Qətərin ixracının böyük hissəsi bu marşrutdan həyata keçirilir. Boğazda daşımaların uzunmüddətli pozulması Avropa ölkələrini qarşıdan gələn qış mövsümü ərəfəsində alternativ LNG yükləri uğrunda Asiya alıcıları ilə daha sərt rəqabət aparmağa məcbur edə bilər.
Qiymətlərin yüksəlməsi Avropa üçün həssas bir dövrə təsadüf edir. Regionun qaz anbarlarında ehtiyatlar nisbətən yüksək səviyyədə qalsa da, onların doldurulma tempi əvvəlki illərlə müqayisədə daha zəifdir. Bu isə mümkün tədarük riskləri fonunda bazarın həssaslığını artırır.
Enerji qiymətlərinin bahalaşması maliyyə bazarlarına da təsir göstərib. İnvestorlar enerji böhranının inflyasiya təzyiqlərini uzun müddət yüksək saxlaya biləcəyini qiymətləndirdikcə, Almaniyanın 10 illik dövlət istiqrazlarının (Bund) gəlirliliyi də çoxillik maksimum səviyyələrə yaxınlaşıb.
MONETAR.AZ
