ABŞ fond bazarında şirkətlərin ümumi bazar dəyərinin ölkənin ÜDM-inə nisbəti tarixi yüksək səviyyəyə yüksəlib. “Buffett göstəricisi” adlanan bu indikatorun 225%-ə çatması süni intellekt sektorunda mümkün maliyyə köpüyü ilə bağlı narahatlıqları gücləndirib.
Monetar.az xəbər verir ki, Statista-nın məlumatına görə, 2026-cı ilin üçüncü rübündə ABŞ-da açıq səhmdar cəmiyyətlərinin ümumi bazar kapitallaşmasının ÜDM-ə nisbəti 225% təşkil edib.
Bu göstərici investor Uorren Baffetin adı ilə bağlıdır və fond bazarının ümumi dəyərini ölkənin iqtisadi həcmi ilə müqayisə edir. Baffet 2001-ci ildə bu indikatoru səhmlərin bazar qiymətləndirilməsini ölçmək üçün ən yaxşı ümumi göstəricilərdən biri kimi xarakterizə edib. Onun yanaşmasına görə, nisbətin 200%-ə yaxınlaşması bazarda həddindən artıq qiymətləndirmə riskinin artmasına işarədir.
Statista-nın müqayisəsinə əsasən, hazırkı 225%-lik göstərici 2000-ci ildə dot-com köpüyünün partlamasından əvvəl qeydə alınan səviyyəni də üstələyir. Bu isə texnologiya və süni intellekt şirkətlərinin səhmlərinin real iqtisadi göstəricilərlə müqayisədə həddindən artıq bahalaşması ehtimalını gündəmə gətirir.
Son həftələrdə texnologiya və süni intellekt şirkətlərinin səhmlərində baş verən kəskin eniş də bu narahatlıqları artırıb. ABŞ-da aralıq seçkilərdən sonra demokratların Konqresdə mövqelərinin güclənməsi və məlumat mərkəzlərinin tikintisinin yavaşlaya biləcəyi ehtimalı investorların satış qərarlarına təsir göstərib. Nəticədə fond bazarının kapitallaşması təxminən 3 trilyon dollar azalıb.
Analitiklərin diqqət çəkdiyi əsas risklərdən biri texnologiya nəhənglərinin süni intellekt infrastrukturuna ayırdığı böyük investisiyaların gələcəkdə gözlənilən gəliri təmin edib-etməyəcəyidir. İnvestorlar bu xərclərin davamlılığına şübhə ilə yanaşdıqca, sektor səhmlərinin yüksək qiymətləndirilməsi daha böyük təzyiq altında qala bilər.
Bununla belə, “Buffett göstəricisi” bazarın gələcək hərəkətini dəqiq proqnozlaşdıran indikator deyil. O, yalnız ümumi qiymətləndirmə səviyyəsini göstərir və faiz dərəcələri, şirkətlərin mənfəəti, iqtisadi artım və digər amilləri ayrıca nəzərə almır.
