Cənubi Koreyanın texnologiya nəhəngi Samsung Electronics, ölkə iqtisadiyyatını lərzəyə sala biləcək böyük bir tətil dalğasının qarşısını son anda ala bilib. Yonhap agentliyinin yaydığı məlumata görə, şirkət rəhbərliyi ilə həmkarlar ittifaqı arasında 2025-ci ilin sonundan bəri davam edən və hökumətin də fəal vasitəçilik etdiyi danışıqlar tarixi razılaşma ilə nəticələnib. 48 mindən çox işçinin iştirakı ilə reallaşmalı olan 18 günlük kütləvi tətilin başlamasına cəmi bir saat qalmış rəhbərlik geri addım ataraq ittifaqın tələbləri ilə qismən razılaşıb.
Əldə olunan ilkin kompromisə əsasən, Samsung xüsusilə yarımkeçirici (çip) istehsalı bölməsinin uğurlu maliyyə nəticələrinə görə əməkdaşlarına ümumi mənfəətin 10,5%-nə bərabər olan xüsusi bonus fondu ayıracaq. Həmkarlar ittifaqı ilkin olaraq maaşların 7% artırılmasını və illik əməliyyat mənfəətinin 15%-nin bölüşdürülməsini tələb edirdi. Bu razılaşma həm qlobal çip tədarükü zəncirindəki gərginliyi azaldıb, həm də geriləməkdə olan Çin tələbi fonunda Samsung-un istehsal sabitliyini qoruyub.
İmzalanan bu ilkin sövdələşmə sıradan bir birdəfəlik ödəniş deyil, şirkətin gələcək hədəflərinə və səhmdar strukturuna bağlı olan mürəkkəb bir maliyyə modelinə əsaslanır:
-
Səhmlərlə ödəniş və 10 illik qrafik: Xüsusi bonuslar qismən nağd, qismən isə şirkətin səhmləri formasında ən azı 10 illik bir dövr ərzində mərhələli şəkildə ödəniləcək.
-
Mənfəət hədəfləri və fantastik rəqəmlər: Bu ödənişlərin aktivləşməsi üçün yarımkeçirici bölməsi 2026–2028-ci illərdə illik 200 trilyon von, 2029–2035-ci illərdə isə 100 trilyon von əməliyyat mənfəəti hədəflərinə çatmalıdır. Əgər cari ildə Samsung-un ümumi əməliyyat mənfəəti proqnozlaşdırılan 300 trilyon vona çatarsa, çip bölməsində çalışan 28 min işçinin hər birinin bonusu 600 milyon vona (təxminən 450,000 ABŞ dolları) qədər yüksələ bilər.
-
Daxili mübahisələr təxirə salındı: Mükafat fondunun 40%-i ümumi bölmələr, 60%-i isə fərdi biznes vahidləri arasında bölünəcək. Lakin mənfəət gətirməyən, zərər edən bölmələrə vəsaitin hansı nisbətdə veriləcəyi barədə yekun qərar tərəflər tərəfindən daha bir il müddətinə dondurulub.
İqtisadi ekspertlərin hesablamalarına görə, əgər bu 18 günlük tətil baş tutsaydı, zavodların dayanması və qlobal sifarişlərin gecikməsi nəticəsində Cənubi Koreya iqtisadiyyatına 100 trilyon vondan (təxminən 66,7 milyard dollar) çox birbaşa və dolayısı ilə zərər dəyəcəkdi. Bu səbəbdən ilkin razılaşma mətni mayın 21-dən 27-dək dərhal ittifaq üzvlərinin ümumi səsverməsinə çıxarılır.
