“Reuters” agentliyinin sentyabrın 1-də tanış olduğu Rusiya hökumətinin proqnoz layihəsinə əsasən, ölkədə 2026-cı il üzrə neft hasilatının 494,2 milyon tona qədər azalacağı gözlənilir. Bu, 2009-cu ildən bəri ən aşağı göstərici olacaq. Proqnoza görə, hasilat əvvəlki hədəflə müqayisədə 17,2 milyon ton azalacaq.
Ölkənin iri müstəqil neft istehsalçılarından biri olan “RussNeft”in səhmləri də sektordakı təzyiqlər fonunda diqqət mərkəzindədir. Sanksiyalar ixrac marşrutlarını məhdudlaşdırır, OPEK+ kvotaları hasilatı texniki imkanlardan aşağı səviyyədə saxlayır, çətin çıxarılan ehtiyatların payı isə artmaqda davam edir.
Rusiya neft sənayesində struktur dəyişiklikləri də sürətlənir. Rusiya Federasiyasının Təbii Sərvətlər Nazirliyinin məlumatına görə, 2025-ci ildə ümumi hasilatda çətin çıxarılan neftin payı 63 faizə, yəni təxminən 320 milyon tona çatıb və bu göstəricinin artacağı gözlənilir. Bu isə hər barelin hasilat xərclərinin yüksəlməsi deməkdir.
“Kasatkin Consulting”in rəhbər tərəfdaşı Dmitri Kasatkin sentyabrın 7-də “RBC”yə açıqlamasında bildirib ki, hasilatın sabit saxlanılması üçün görülən işlərin və cəlb olunan əməkdaşların həcmi artırılır, yaranan əlavə xərclər isə hələlik neft-servis şirkətlərinin marjaları hesabına qarşılanır. Onun sözlərinə görə, bu mexanizmin davamlılığı üçün resurs imkanları məhduddur.
Bununla belə, “Kasatkin Consulting” 2026–2028-ci illərdə Rusiyada neft və qaz kondensatı hasilatının hər il təxminən 515 milyon ton səviyyəsində qalacağını proqnozlaşdırır. Bu rəqəm hökumətin 494,2 milyon tonluq proqnozundan xeyli yüksəkdir və hasilatın nə dərəcədə azalacağı ilə bağlı qeyri-müəyyənliyin qaldığını göstərir.
Rusiya hökumətinin 2026–2029-cu illər üzrə hasilat proqnozunun sentyabrın sonunda yekunlaşdırılması gözlənilir. Bu göstəricilər federal büdcənin hazırlanmasında istifadə olunacaq və neft şirkətlərinin istehsal planlarının qiymətləndirilməsi üçün əsas orientir rolunu oynayacaq.
Xarici bazarlardakı vəziyyət də Rusiya neft sənayesinə təzyiqi artırır. “Brent” markalı neftin qiyməti sentyabrın əvvəlində Yaxın Şərqdə gərginliyin artması fonunda bir barel üçün 95 dollar ətrafında olub. Sentyabrın 1-də “Brent”in qiyməti 94,65 dollara yüksələrək iyulun 24-dən bəri ən yüksək səviyyəyə çatıb.
OPEK+ çərçivəsində isə hasilat həcmləri ilə bağlı təzyiq qalmaqdadır. Alyansın sentyabrın 6-da keçirilən onlayn iclasının yekunlarına əsasən, oktyabr ayı üzrə kvotalar dəyişdirilməyib. Rusiyanın sentyabr ayı üçün hasilat kvotası sutkada 9,949 milyon barel səviyyəsində müəyyənləşdirilib.
Baş nazirin müavini Aleksandr Novak sentyabrın 4-də Şərq İqtisadi Forumunda (ŞİF-2026) bildirib ki, xarici təzyiqlərə baxmayaraq, Rusiya yanacaq-energetika kompleksi öhdəliklərini tam həcmdə yerinə yetirir və qlobal enerji bazarında sabitləşdirici rol oynayır.
Moskva Birjasının İndeksi (IMOEX2) isə bazar ertəsi təxminən 0,8 faiz geriləyib. Bu, investorların Rusiya bazarında ümumilikdə ehtiyatlı mövqedə qaldığını göstərir.
MONETAR.AZ
