Yaxın Şərqdə geosiyasi risklərin artması qlobal valyuta bazarlarında ehtiyatlı əhval-ruhiyyəni gücləndirib. İnvestorların təhlükəsiz aktivlərə üstünlük verməsi ABŞ dollarını son bir həftənin ən yüksək səviyyəsinə yaxınlaşdırarkən, neft qiymətlərinin yüksəlməsi enerji idxalçısı olan Asiya ölkələrinin milli valyutalarına əlavə təzyiq göstərib.
Çərşənbə axşamı keçirilən ticarətdə ABŞ dollarının əsas valyutalara qarşı məzənnəsini ölçən USD İndeksi (DXY) 100,99 bənd səviyyəsində qərarlaşaraq 15 iyuldan bəri ən güclü mövqeyini qoruyub. Bazar iştirakçıları ABŞ və İran arasında hərbi qarşıdurmanın gələcək inkişafını diplomatik həll ehtimalları fonunda qiymətləndirməyə davam edirlər.
Gərginliyi artıran amillərdən biri də ABŞ Mərkəzi Komandanlığının (CENTCOM) İranın komanda məntəqələrinə, raket və pilotsuz uçuş aparatları infrastrukturuna qarşı ardıcıl doqquzuncu gecə zərbələrin endirildiyini açıqlaması olub. Eyni zamanda, İranın dəstəklədiyi Yəmən husilərinin Səudiyyə Ərəbistanına qarşı dəniz blokadası elan etməsi enerji tədarükü ilə bağlı narahatlıqları daha da gücləndirib.
Bu hadisələr fonunda xam neft qiymətləri son altı həftənin maksimumlarına yaxın səviyyədə qalır. Analitiklər qeyd edirlər ki, yüksək enerji qiymətləri Asiyanın neft idxal edən iqtisadiyyatlarında ticarət balansını pisləşdirir, idxal inflyasiyasını artırır və kapital axınlarını zəiflədir. Bunun nəticəsində regional valyutalar təzyiq altında qalır. Yalnız xammal ixracatçısı olan bəzi ölkələr, o cümlədən Malayziya, yüksək enerji qiymətlərindən əldə olunan əlavə ixrac gəlirləri hesabına bu təsirləri nisbətən yumşalda bilir.
Yaponiyada USD/JPY məzənnəsi 162,51 səviyyəsində demək olar ki, dəyişməz qalıb. ABŞ dövlət istiqrazlarının gəlirliliyinin yüksək səviyyədə qalması dollara dəstəyi davam etdirir. ABŞ-ın etalon hesab olunan 10 illik istiqrazlarının gəlirliliyi 4,59%, 30 illik istiqrazların gəlirliliyi isə 5%-dən yuxarı səviyyədə qərarlaşıb. İnvestorlar hesab edirlər ki, bahalaşan enerji qiymətləri Federal Ehtiyat Sisteminin inflyasiya ilə mübarizəsini çətinləşdirə bilər.
Çin valyutası da sabit ticarət edib. USD/CNY və USD/CNH məzənnələrində ciddi dəyişiklik qeydə alınmayıb. Bazar iştirakçıları Çin Xalq Bankının baza kredit dərəcələrini (LPR) dəyişməz saxlamasını Pekinin genişmiqyaslı monetar stimullardan daha çox ünvanlı fiskal dəstəyə üstünlük verməsinin göstəricisi kimi qiymətləndirirlər.
Cənubi Koreya vonu regionun daha dayanıqlı valyutalarından biri olaraq qalıb. USD/KRW cütlüyü cüzi artaraq 1 476,55 səviyyəsinə yüksəlsə də, analitiklər valyuta bazarının liberallaşdırılması istiqamətində elan edilən islahatların von üçün orta müddətdə müsbət amil olacağını bildirirlər. "Citi" hesab edir ki, kapital axınına mənfi təsir göstərən amillər zəifləyir, iqtisadi göstəricilərin yaxşılaşması və daha əlverişli siyasət mühiti isə milli valyutaya əlavə dəstək verir.
Yeni Zelandiya dolları isə inflyasiya məlumatlarının açıqlanmasından sonra diqqət mərkəzinə düşüb. Ölkədə ikinci rübdə illik inflyasiya 4,1%-ə yüksələrək bazar gözləntilərini və Yeni Zelandiya Ehtiyat Bankının proqnozlarını üstələyib. Rüblük inflyasiya isə 1,5% təşkil edib. Bu göstəricilər mərkəzi bankın sentyabr iclasında faiz dərəcəsini artıracağı gözləntilərini gücləndirib.
Cənub-Şərqi Asiyada isə yüksək neft qiymətlərinin təsiri davam edib. USD/THB 0,2%, USD/INR 0,1%, USD/IDR 0,3%, USD/PHP isə 0,2% yüksələrək region valyutalarının zəifləməsini əks etdirib.
İnvestorların diqqəti indi İndoneziya Mərkəzi Bankının faiz qərarına, Cənubi Koreyanın ikinci rüb üzrə ÜDM statistikasına, Avstraliyanın əmək bazarı göstəricilərinə və Sinqapurun inflyasiya məlumatlarına yönəlib. Bununla yanaşı, gələn həftə keçiriləcək Federal Ehtiyat Sisteminin iclası qlobal valyuta bazarlarında növbəti əsas istiqamətverici hadisə kimi qiymətləndirilir.
MONETAR.AZ
