Hörmüz boğazında gəmiçilik fəaliyyətinin böyük ölçüdə məhdud qalması xam neft və neft məhsulları daşıyan tankerlərin spot bazarında tariflərin rekord səviyyələrə yüksəlməsinə səbəb olub.
“B. Riley” investisiya şirkətinin məlumatına görə, boğazdan keçidlərin bərpası istiqamətində irəliləyiş hələ də qeyri-bərabərdir. Bu vəziyyət tanker bazarında qısamüddətli daşımaların dəyərinin yüksək olaraq qalmasına şərait yaradır.
Tanker operatorları uzunmüddətli müqavilələr üzrə cəlbedici şərtlər təklif edilməsinə baxmayaraq, taym-çarter sövdələşmələrindən daha çox spot bazara üstünlük verirlər. Lakin spot bazarın qısamüddətli xarakteri yüksək tariflər fonunda sektor üçün riskləri də artırır.
“B. Riley”nin qiymətləndirməsinə əsasən, bazarın əsas göstəriciləri tanker sektorunun 2026-cı maliyyə ilinin sonuna və 2027-ci ilin ilk yarısına qədər dayanıqlığını qoruyacağını göstərir. Şirkət tariflərin uzun müddət rekord həddə qalacağını gözləmir, lakin pik səviyyələrdən müəyyən geriləmə baş versə belə, onların nisbətən yüksək qalacağını proqnozlaşdırır.
Frayterlər isə gəmiləri daha uzun müddətə yüksək sutkalıq tariflərlə taym-çarter müqavilələri əsasında icarəyə götürürlər. Bu tendensiya mövcud şəraitdə ton-mil üzrə tələbatın artdığını göstərir. Fars körfəzində tanker daşımalarının gələcəkdə normallaşması ehtimalına baxmayaraq, bu meyl hələ də davam edir.
Bəzi frayterlər, həmçinin iki-üç ildən sonra təhvil verilməsi planlaşdırılan yeni tankerlər üçün uzunmüddətli çarter müqavilələri bağlayırlar. Gəmi aktivlərinin yüksək dəyəri də bazarın tanker tariflərinin uzun müddət yüksək qalacağını gözlədiyini göstərir.
İlin əvvəlindən etibarən həm xam neft, həm də neft məhsulları daşıyan tanker şirkətlərinin səhmlərinin dinamikası yüksək tariflər və tanker aktivlərinin bahalaşması ilə uyğunluq təşkil edib.
“B. Riley” hər iki tanker seqmentində fəaliyyət göstərən şirkətlərin səhmləri üzrə “al” tövsiyəsini qüvvədə saxlayır. İnvestisiya şirkəti hesab edir ki, mövcud artım dövrü 2026-cı maliyyə ilinin hüdudlarından kənara çıxa bilər.
Bununla yanaşı, “B. Riley” geosiyasi və iqtisadi şəraitdəki dəyişikliklərdən asılı olaraq tanker tariflərində yüksək volatilliyin davam edəcəyini gözləyir. Şirkətin proqnozuna görə, tariflər tarixi müqayisəli göstəricilərlə müqayisədə əhəmiyyətli dərəcədə yüksək səviyyədə qala bilər.
MONETAR.AZ
