Bluetooth texnologiyasının inkişafında mühüm yenilik baş verib. Bluetooth SIG təşkilatı məlumat ötürmə sürətini əhəmiyyətli dərəcədə artıracaq High Data Throughput (HDT) texnologiyasını təsdiqləyib. Yeni standart maksimum ötürmə sürətini hazırkı 2 Mbit/s-dən 7,5 Mbit/s-ə çatdıracaq. Bu, təxminən 3,75 dəfə artım deməkdir.
HDT texnologiyasını dəstəkləyən ilk kommersiya cihazlarının 2027-ci ildə bazara çıxması gözlənilir.
Bluetooth Low Energy (LE) texnologiyasında son böyük sürət yenilənməsi 2016-cı ildə LE 2M rejiminin tətbiqi ilə həyata keçirilmişdi. Sonrakı illərdə ağıllı saatlar, simsiz qulaqlıqlar və digər kompakt cihazların funksionallığı genişləndikcə ötürülən məlumatların həcmi də artıb. Mövcud standartların bu tələbatı qarşılamaqda çətinlik çəkməsi daha yüksək sürətli texnologiyaya ehtiyac yaradıb.
HDT-nin əsas üstünlüklərindən biri radio kanallarının genişləndirilməsinə və ötürücünün gücünün artırılmasına ehtiyac olmadan daha yüksək sürət təmin etməsidir. Texnologiya əvvəlki Bluetooth LE standartları kimi 2,4 QHs tezlik diapazonunda işləyəcək.
Yeni standartda maneələr zamanı əlaqənin sabitliyini qorumaq üçün xəta düzəlişi mexanizmləri də nəzərdə tutulub. Ümumilikdə beş fərqli sürət rejimi təqdim edilir. İstehsalçılar üçün 4 Mbit/s-ə qədər sürət rejiminin dəstəklənməsi məcburi olacaq. 6 Mbit/s və 7,5 Mbit/s rejimlərinin tətbiqi isə könüllü xarakter daşıyacaq.
Qeyd edək ki, 7,5 Mbit/s göstəricisi fiziki ötürmə səviyyəsinə aiddir. Paket başlıqları, məlumatların çatdırılmasının təsdiqlənməsi və digər protokol xərcləri səbəbindən real fayl ötürmə sürəti bu həddən aşağı olacaq.
HDT texnologiyasının tətbiqi simsiz audio qurğularının imkanlarını genişləndirə bilər. Xüsusilə itkisiz (lossless) musiqi, yüksək dəqiqlikli səs və çoxkanallı məkan səsi təqdim edən qulaqlıqlar üçün daha yüksək ötürmə sürəti əhəmiyyətli üstünlük yaradacaq. Bununla belə, səs keyfiyyəti yalnız ötürmə sürətindən deyil, istifadə olunan kodekdən və cihazların akustik xüsusiyyətlərindən də asılı olacaq.
Yeni standart ağıllı cihazların fəaliyyətinə də müsbət təsir göstərə bilər. Məsələn, süni intellekt funksiyalarına malik ağıllı eynəklər məlumatları emal üçün smartfonlara daha sürətlə ötürə biləcək. Ağıllı ev sistemlərində istifadə olunan cihazların proqram təminatının yenilənməsi də daha az vaxt aparacaq.
Bundan başqa, texnologiyanın artırılmış reallıq (AR) qurğularında və sənaye sensorlarında tətbiqi nəzərdə tutulur.
Məlumatların daha qısa müddətdə ötürülməsi enerji səmərəliliyinə də müsbət təsir göstərə bilər. Belə ki, radiomodul məlumat mübadiləsini daha tez başa çatdırdıqda cihazın enerji qənaəti rejiminə qayıtması üçün daha çox imkan yaranır. Bu xüsusiyyət xüsusilə batareya tutumu məhdud olan kompakt cihazlar üçün əhəmiyyətlidir.
Təhlükəsizlik baxımından HDT mesajların bütövlüyünün yoxlanılması üçün daha uzun kodların istifadəsini dəstəkləyir. Bununla yanaşı, Bluetooth Core 7.0 spesifikasiyasında əlaqə kəsilmədən, yəni aktiv bağlantı zamanı şifrələmə açarlarının yenilənməsi mexanizmi də təqdim olunub.
HDT Bluetooth Core 7.0 standartının məcburi olmayan komponentidir. Bu səbəbdən yeni texnologiyanın tətbiqi əvvəlki Bluetooth cihazları ilə uyğunluğun itirilməsi demək deyil.
Əlaqə ilkin mərhələdə adi Bluetooth rejimində qurulacaq. Hər iki cihaz HDT-ni dəstəklədiyi halda sistem avtomatik olaraq yeni rejimə keçəcək. Əks təqdirdə isə məlumat mübadiləsi əvvəlki Bluetooth LE rejimi ilə davam edəcək.
HDT texnologiyasının tətbiqi Bluetooth-un məlumat ötürmə imkanlarını genişləndirməklə yanaşı, simsiz audio, ağıllı cihazlar və sənaye avadanlıqları üçün daha yüksək performanslı əlaqə imkanları yarada bilər.
MONETAR.AZ
