2026-cı ilin yanvar-iyul aylarında Azərbaycanın əhalisinin nominal gəlirləri 9,8 faiz artaraq 55 milyard 631,8 milyon manata çatıb. Lakin statistik göstəricilərə daha dərindən baxdıqda, gəlirlərin artımının arxasında bir neçə diqqətçəkən məqam görünür.
Monetar.az xəbər verir ki, Dövlət Statistika Komitəsinin ilkin məlumatlarına əsasən, hesabat dövründə adambaşına düşən orta aylıq nominal gəlir 774 manat olub. Bu göstərici illik müqayisədə 9,4 faiz artıb.
Ümumi gəlir adambaşına düşən gəlirdən daha sürətli artıb
Ümumi nominal gəlirlərin 9,8 faiz artmasına qarşılıq, adambaşına düşən gəlirlərin 9,4 faiz yüksəlməsi əhali sayındakı artımın da statistik göstəriciyə təsir etdiyini göstərir. Hesablamalara görə, 2025-ci ilin yanvar-iyul ayları ilə müqayisədə əhali sayının artması ümumi gəlirin adambaşına düşən göstəriciyə çevrilməsi zamanı artım tempini təxminən 0,4 faiz bəndi aşağı salıb. Başqa sözlə, ölkə üzrə ümumi gəlirlərin artım tempi ilə hər bir vətəndaşa düşən gəlirin artım tempi arasında müəyyən fərq yaranıb.
Məcburi ödənişlər 6,5 milyard manatı ötüb
Əhalinin nominal gəlirləri ilə sərəncamda qalan gəlirləri arasındakı fərq də diqqət çəkir. 2026-cı ilin yanvar-iyul aylarında əhalinin sərəncamında qalan gəlirləri 49 milyard 139,2 milyon manat təşkil edib. Beləliklə, nominal gəlirlərlə sərəncamda qalan gəlirlər arasındakı fərq 6 milyard 492,6 milyon manat olub. Bu məbləğ vergilər, sosial sığorta haqları və digər məcburi ödənişlər hesabına formalaşan tutulmaların həcmini göstərir.
Hesablamalara əsasən, məcburi ödənişlərin əhalinin ümumi nominal gəlirlərində payı 2026-cı ilin ilk yeddi ayında təxminən 11,67 faiz təşkil edib. 2025-ci ilin eyni dövründə bu göstərici təxminən 11,72 faiz olub. Beləliklə, məcburi ödənişlərin gəlirlərdəki payında ciddi artım müşahidə olunmayıb. Əksinə, sərəncamda qalan gəlirlərin artım tempi 9,9 faiz olmaqla nominal gəlirlərin 9,8 faizlik artımını cüzi üstələyib.
Bir nəfərə gündə 22,8 manat düşür
Adambaşına düşən sərəncamda qalan orta aylıq gəlirin 683,6 manat olması başqa maraqlı hesablama aparmağa imkan verir. Bu məbləği 30 günə böldükdə, ölkə üzrə hər bir nəfərə gündə orta hesabla 22,8 manat sərəncamda qalan gəlir düşür. Burada söhbət orta statistik göstəricidən gedir və hesablamaya körpələr, uşaqlar, təqaüdçülər, işsizlər və gəlir əldə edən şəxslər birlikdə daxildir. Eyni metodla nominal gəlirlə sərəncamda qalan gəlir arasındakı fərq hesablandıqda, hər nəfər üzrə ay ərzində orta hesabla təxminən 90,4 manat məcburi ödənişə düşür.